Sağlık kurulu raporu ile kardiyoloji branşından elendiyseniz, 60 gün içinde iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. Sürenizi kaçırmayın!
Uzman erbaş, sözleşmeli er, muvazzaf subay veya astsubay adayı olarak girdiğiniz sağlık muayenesinde kardiyoloji branşından elendiyseniz, öncelikle şunu bilin: bu karar nihai değildir. Uzman Erbaş, Jandarma, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er alımlarında uygulanan Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında verilen olumsuz kararlar, hukuki açıdan bir idari işlem niteliği taşır ve hem itiraz hem de iptal davası yoluyla denetlenebilir.
Kardiyoloji branşı, sağlık muayenesinde en kritik elenme nedenlerinden biridir. Kalp ve damar hastalıkları, adayların fiziksel yeterliliğini doğrudan etkileyen alanlar olarak yönetmelikte son derece ayrıntılı düzenlenmiştir. Kalp üfürümü, kapak yetmezliği, mitral valv prolapsusu (MVP), ritim bozuklukları (aritmi), hipertansiyon (yüksek tansiyon), koroner arter hastalığı, kalp büyümesi, doğuştan kalp hastalıkları, varis, damar tıkanıklığı ve anevrizma gibi durumlar yönetmeliğin Madde 42 ve 43’ünde özel olarak düzenlenmiştir. Özellikle EKG ve ekokardiyografi bulguları pratikte en sık elenme sebebi olan konular arasındadır. Ancak bu tanıların birçoğunda yönetmelik belirli sınır değerler ve dilim ayrımları öngörmektedir. Yanlış değerlendirme, yetersiz kardiyolojik inceleme, fizyolojik bulguların patolojik olarak yorumlanması veya güncel tedavi durumunun dikkate alınmaması gibi durumlarda elenme kararları iptal davası ile ortadan kaldırılabilir.
Ulus Hukuk ve Danışmanlık olarak, kardiyoloji (kalp ve damar hastalıkları) nedeniyle elenen uzman erbaş, sözleşmeli er, subay ve astsubay adaylarına itiraz ve iptal davası süreçlerinde profesyonel hukuki destek sağlıyoruz.
Uzman Erbaş, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er Adayları İçin Engel Olan Başlıca Kardiyoloji Hastalıkları
Adayların muayene öncesi ve sonrasında en çok merak ettikleri konu, hangi kalp ve damar hastalıklarının adaylığa engel olduğudur. Aşağıdaki tabloda, yönetmelikte geçen tıbbi terimler ve halk arasındaki karşılıkları ile birlikte elenme riski taşıyan başlıca kardiyolojik durumlar listelenmiştir.
| Halk Arasındaki Adı | Tıbbi / Yönetmelik Adı | Elenme Riski |
|---|---|---|
| Kalp Üfürümü | Fizyolojik / Organik Üfürüm (Madde 42) | Fizyolojik ise engel yok; organik ise dereceye göre |
| Kapak Kaçağı / Kapak Yetmezliği | Valvüler Yetmezlik (Madde 42-A/7, B/6, D/10-11) | Minimal ise engel yok; orta-ağır ise engel |
| Mitral Kapak Sarkması (MVP) | Mitral Valv Prolapsusu (Madde 42-A/7, B/6) | Komplikasyonsuz ise engel yok |
| Yüksek Tansiyon | Hipertansiyon (Madde 42-B/1, D/1) | Komplikasyonsuz B; organ hasarı varsa D |
| Ritim Bozukluğu / Çarpıntı | Aritmi – SVT, VT, AF, Flutter (Madde 42) | Türüne ve şiddetine göre değişir |
| Kalp Pili | Pacemaker (Madde 42-B/7) | Engel – B dilimi |
| WPW Sendromu | Wolff-Parkinson-White (Madde 42-A/3, B/3) | Aritmisiz ise engel yok; aritmili ise engel |
| Doğuştan Kalp Hastalığı | Konjenital Kardiyak Anomali (Madde 42-D/12-13) | Kesin engel (düzeltilmemişse) |
| Kalp Krizi / Enfarktüs | Miyokard İnfarktüsü (Madde 42-D/3-4) | Kesin engel – D dilimi |
| Koroner Damar Tıkanıklığı | Koroner Arter Hastalığı (Madde 42-B/6, D/2-10) | Dereceye göre B veya D |
| Kalp Kası Hastalığı | Kardiomiyopati (Madde 42-D/17) | Kesin engel – D dilimi |
| Kalp Büyümesi | Kardiyak Hipertrofi (Madde 42-D/11) | Kesin engel – D dilimi |
| Bacak Varisi | Varikoz Venler (Madde 43-A/1, B/1, D/1) | Hafif ise engel yok; trofik bozukluk varsa engel |
| Damar Tıkanıklığı / Pıhtı | Tromboflebit / Ven Trombozu (Madde 43-B/1-9) | Engel – B veya D dilimi |
| Damar Şişkinliği / Anevrizma | Anevrizma (Madde 42-D/8, 43-D/5) | Kesin engel – D dilimi |
Kritik Uyarı: Kardiyoloji muayenesinde EKG ve ekokardiyografi bulguları belirleyicidir. Sağlık Yeteneği Yönetmeliği‘nin 35. maddesi gereğince öğrenci adaylarında EKG ve transtorasik ekokardiyografi zorunludur. Uzman erbaş ve sözleşmeli er adaylarında da EKG rutin olarak yapılır. Kardiyak fonksiyon bozukluğu yapmamış minimal kapak yetmezlikleri askeri öğrenci adaylarında sağlam kabul edilir.
Kardiyoloji Hastalıklarında A, B, C ve D Dilimi Ne Demektir?
Sağlık kurulu raporunuzda gördüğünüz A, B, C ve D dilimi ifadeleri, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’ndeki hastalık sınıflandırmasına karşılık gelir. Kardiyoloji alanında bu dilimlerin anlamı şöyledir:
A Dilimi (Olabilir): Fizyolojik üfürümler, otonom sinir sistemi bozuklukları (vazovagal senkop, sinüzal taşikardi/bradikardi), aritmiye neden olmayan preeksitasyon sendromları, fonksiyon bozukluğu yapmamış pozisyon anomalileri (dekstrokardi vb.), organik nedene bağlı olmayan sağ dal blokları, seyrek gelen ekstrasistoller, hemodinamik bozukluk yapmamış biküspit aorta / MVP / PFO / minimal kapak yetmezlikleri, ablasyon ile başarıyla tedavi edilmiş aritmiler. Hafif varisler, trofik bozukluk yapmamış vazospastik hastalıklar, komplikasyonsuz damar tümörleri ve lenfödem.
B Dilimi (Olamaz): Komplikasyonsuz hipertansiyon, sol dal blokları, WPW sendromu, tedaviye dirençli aritmiler, miyokardit sekelleri, orta derece kapak yetmezlikleri, pacemaker takılması, perikardiektomiler, SVT atakları, suprahis ileti defekti, nüks aritmiler; orta derece varisler/tromboflebit sekelleri, rekonstrüktif damar cerrahisi, tıkayıcı arter hastalıkları, ven trombozları ve pulmoner emboli. Tüm aday ve görevli personel için elenme sebebidir.
C Dilimi (Tedavi Sürecinde): Kalp ve damar hastalıklarının aktif tedavi ve nekahet (iyileşme) dönemleri. Geçici değerlendirmedir ve tedavi sonucu yeniden karar verilir.
D Dilimi (Kesin Olamaz): Organ hasarı yapmış hipertansiyon, aktif koroner arter hastalığı, miyokard infarktüsü, ileri kalp blokları, kronik atriyal fibrilasyon/flutter, kardiyovasküler sifiliz, anevrizmalar, kalp tümörleri, organik kapak lezyonları, siyanotik/düzeltilmemiş konjenital kalp hastalıkları, kor pulmonale, kardiomiyopati, ICD takılması, ventriküler aritmiler, uzun QT/Brugada sendromu, kalp nakli; ileri tromboflebit, istirahat ağrılı tıkayıcı arter hastalıkları, kötü huylu damar tümörleri, vena kava sendromu. Tüm meslek grupları için kesin elenme sebebidir.
Sağlık Raporu Kodları: A, B, C, D Dilimi ve Fıkra Haneleri Nasıl Okunur?
Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nde kardiyoloji hastalıkları, Hastalıklar Listesi’nin (EK-C) Madde 42 (Kalp Hastalıkları) ve Madde 43 (Damar Hastalıkları) maddelerinde düzenlenmiştir. Raporunuzda gördüğünüz kodlar genellikle Madde Numarası, Dilim (A/B/C/D) ve Fıkra Numarası bilgisini içerir.
Rapor Kodu Okuma Örnekleri:
Madde 42 – A/1: Organik kalp hastalığına bağlı olmayan fizyolojik üfürümler → Sağlam sayılır, elenmez.
Madde 42 – A/7: Gradient yapmamış, yetmezlik oluşmamış biküspit aorta, MVP, PFO, kapak yapısı normal ≤1. derece kapak yetersizlikleri → Sağlam sayılır.
Madde 42 – B/1: Komplikasyon yapmamış hipertansiyon (40 yaş altında ≥150/95, 40 yaş üstünde ≥160/100 mmHg) → Elenme kararı verilir.
Madde 42 – B/6: Orta derece (2. ve 3. derece) kapak yetmezlikleri, ciddi ritim bozukluğu yapmış MVP, düzeltilmiş asiyanotik konjenital kalp hastalıkları, asemptomatik koroner arter hastalıkları → Elenme kararı.
Madde 42 – D/4: Miyokard enfarktüsü geçirenlerden önemli kardiyovasküler komplikasyonlar saptanan olgular → Kesin elenme.
Madde 42 – D/17: Klinik ve laboratuvar yöntemlerle saptanmış kardiomiyopatiler → Kesin elenme.
Madde 43 – A/1: Hafif yüzeysel varisler, venöz yetmezlikler, yüzeysel venöz flebitler ve küçük anevrizmalar → Sağlam sayılır.
Madde 43 – B/5: Aterosklerozis obliterans, tromboanjitis obliterans (Buerger hastalığı) gibi tıkayıcı arter hastalıkları → Elenme kararı.
Uzman Erbaş, Jandarma, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er Kardiyoloji Hastalıkları Tanı Kodları – Tüm Dilimler (A/B/C/D) Elenme Tablosu
Madde 42 – Kalp Hastalıkları
Aşağıdaki tabloda, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin Madde 42 kapsamındaki tüm kalp hastalıkları fıkra bazlı olarak listelenmiştir.
| Dilim/Fıkra | Hastalık / Durum | Karar | Anahtar Kelimeler |
|---|---|---|---|
| A/1 | Sebebi bulunmayan ve organik kalp hastalığına bağlı olmayan fizyolojik üfürümler (minimal kapak yetmezlikleri öğrenci adaylarında sağlam kabul edilir) | Olabilir | kalp üfürümü, fizyolojik üfürüm, masum üfürüm |
| A/2 | Otonom sinir sistemi bozuklukları (aşırı terleme, labil hipertansiyon, postural hipotansiyon, vazovagal senkop), sinüzal taşikardi, sinüzal bradikardi, nörosirkülatuar asteni | Olabilir | bayılma, vazovagal senkop, çarpıntı, taşikardi, bradikardi |
| A/3 | Aritmiye neden olmayan preeksitasyon sendromları | Olabilir | preeksitasyon, WPW aritmisiz |
| A/4 | Dekstrokardi, dekstropozisyon, situs inversus totalis gibi fonksiyon bozukluğu yapmamış pozisyon ve yer değiştirme anomalileri | Olabilir | dekstrokardi, situs inversus, kalp yer değişikliği |
| A/5 | Organik nedene bağlı olmadığı girişimsel veya girişimsel olmayan tetkiklerle ortaya konulmuş tam sağ dal blokları | Olabilir | sağ dal bloku, RBBB, EKG bulgusu |
| A/6 | Kalp hastalığı tespit edilmeyen seyrek gelen unifokal ventriküler prematüre atımlar, wandering atriyal pacemaker, seyrek atrial ve nodal ekstrasistoller | Olabilir | ekstra atım, ekstrasistol, çarpıntı seyrek |
| A/7 | Gradient yapmamış, yetmezlik oluşmamış biküspit aorta, MVP, PFO, interatrial septal anevrizma, çift aorta, persistan sol SVK gibi hemodinamik bozukluk yapmamış anomaliler; kapak yapısı normal ≤1. derece kapak yetersizlikleri | Olabilir | MVP, biküspit aort, PFO, patent foramen ovale, hafif kapak kaçağı |
| A/8 | Elektrofizyolojik çalışma ve kateter ablasyonu ile komplikasyonsuz ve nüks görülmeden tedavi edilmiş çeşitli aritmiler | Olabilir | ablasyon başarılı, aritmi tedavi edilmiş |
| B/1 | Komplikasyon yapmamış hipertansiyon (40 yaş altında ≥150/95, 40 yaş üstünde ≥160/100 mmHg) ve grade II retinopati gibi komplikasyon yapmış olgular | Olamaz | yüksek tansiyon, hipertansiyon komplikasyonsuz |
| B/2 | Nedeni bulunamayan ve başka kalp hastalığı ile birlikte olmayan sol dal blokları | Olamaz | sol dal bloku, LBBB |
| B/3 | Wolff-Parkinson-White sendromu | Olamaz | WPW, preeksitasyon aritmili |
| B/4 | Organik kökenli olsun veya olmasın tedaviye refrakter couplet, bigemine, sık veya salvo tarzında gelen ventriküler veya supraventriküler prematüre atımlar | Olamaz | sık ekstra atım, bigemine, couplet, salvo |
| B/5 | Tüberküloz perikardit sekelleri hariç, hemodinamik sekel bırakmayan miyokarditler | Olamaz | miyokardit, kalp kası iltihabı |
| B/6 | Orta derecede (2. ve 3. derece) kapak yetmezlikleri; ciddi ritim bozukluğu yapmış MVP; ameliyat ile tam düzeltilmiş asiyanotik konjenital kalp hastalıkları; asemptomatik koroner arter hastalıkları; <%50 darlık yapan KAH; iskemiye yol açmayan musküler bridge ve koroner arter ektazileri | Olamaz | orta kapak kaçağı, MVP aritmili, düzeltilmiş doğuştan kalp, hafif koroner |
| B/7 | Organik veya nedeni bilinmeyen AV veya ventrikül içi ritim bozuklukları nedeniyle pacemaker takılması | Olamaz | kalp pili, pacemaker |
| B/8 | Kalbin tedavi ile tamamen düzelmiş iyi huylu tümör, kist ve yabancı cisimleri | Olamaz | kalp tümörü iyi huylu, kalp kisti |
| B/9 | Kalp fonksiyonlarının bozulmadığı perikardiektomiler ve tüberküloz perikarditler | Olamaz | perikardiektomi, TB perikardit |
| B/10 | Head-up tilt testi ile belirgin kardiyoinhibitör tipte (>3 sn sinüs duraklaması) vazovagal senkop | Olamaz | ağır bayılma, kardiyoinhibitör senkop |
| B/11 | Sık gelen ve çalışmaya engel olan paroksismal supraventriküler taşikardiler | Olamaz | SVT, çarpıntı atakları, supraventriküler taşikardi |
| B/12 | Elektrofizyolojik çalışma ile saptanmış suprahis ileti defekti veya proksimal ileti sistemi hastalığı | Olamaz | suprahis blok, ileti bozukluğu |
| B/13 | Kateter ablasyonu ile tedavi edilmiş ancak nüks görülen ventriküler taşikardi dışındaki aritmiler | Olamaz | ablasyon nüks, tekrarlayan aritmi |
| C | Madde 42’nin A, B ve D dilimlerindeki hastalıkların tedavi ve nekahet halleri | Beklemede | kalp tedavi süreci, nekahet |
| D/1 | Renal, serebral, göz ve kalpte komplikasyon yapmış hipertansiyon olguları | Olamaz | hipertansiyon organ hasarı, böbrek göz kalp hasar |
| D/2 | Tedaviye rağmen anjinal semptomları devam eden ve/veya aktif iskemisi teyit edilen koroner arter hastalığı | Olamaz | koroner arter tıkanıklığı, anjina, iskemi |
| D/3 | MI geçirmiş, komplikasyonsuz, sadece EKG sekeli kalmış olgular | Olamaz | kalp krizi geçirmiş, enfarktüs sekeli |
| D/4 | MI geçirmiş ve EKG’de ST sapması, kalp blokları, fibrilasyon, kalp büyümesi, anevrizma gibi önemli kardiyovasküler komplikasyonlar saptanan olgular | Olamaz | enfarktüs komplikasyonlu, kalp büyümesi, anevrizma |
| D/5 | 2-3 derece ve ileri AV bloklar, hasta sinüs sendromu | Olamaz | AV blok, hasta sinüs, ileri blok |
| D/6 | Kronik atriyal flutter, atriyal fibrilasyon, paroksismal flutter/fibrilasyon, incessant SVT | Olamaz | atriyal fibrilasyon, flutter, kronik aritmi, AF |
| D/7 | Kardiyovasküler sifiliz | Olamaz | kardiyovasküler frengi, sifiliz kalp |
| D/8 | Sol veya sağ ventrikül anevrizması, aort anevrizması, sinüs valsalva anevrizması ve ağrı/aritmi yapan koroner arter ektazileri | Olamaz | kalp anevrizması, aort anevrizması, damar şişkinliği |
| D/9 | Tedavisi imkânsız veya ameliyattan sonra çalışma gücüne engel endokard, miyokard, perikard tümörleri | Olamaz | kalp tümörü kötü huylu, perikard tümör |
| D/10 | Ameliyat olsun/olmasın komplikasyonsuz organik valvül lezyonları; yaygın koroner arter ektazileri; iskemiye yol açan miyokardiyal bridge; ≥%50 darlık yapan aterosklerotik KAH; başarılı girişimsel tedavi görmüş koroner damar hastalıkları; pulmoner kapakta ≥25 mmHg gradient | Olamaz | kapak lezyonu, stent sonrası, bypass, koroner darlık %50 |
| D/11 | İleri hipertrofi, kalp yetersizliği, ritim bozuklukları gibi önemli komplikasyon yapmış organik valvül lezyonları | Olamaz | ağır kapak hastalığı, kalp yetersizliği, hipertrofi |
| D/12 | Siyanozla birlikte, komplikasyon yapmış veya yapmamış konjenital kalp hastalıkları | Olamaz | siyanotik doğuştan kalp, mavi bebek |
| D/13 | Ameliyat olmamış veya ameliyatla tam düzeltilmemiş konjenital kalp hastalıkları | Olamaz | düzeltilmemiş doğuştan kalp, ASD, VSD |
| D/14 | Tüberküloza bağlı perikardit sekelleri ve ameliyatları | Olamaz | TB perikardit sekeli |
| D/15 | Kronik kor pulmonale, primer pulmoner hipertansiyon, sağ ventrikül yüklenmesi yapmış pulmoner hipertansiyon | Olamaz | kor pulmonale, pulmoner hipertansiyon, sağ kalp yetmezliği |
| D/16 | Nükslerle seyreden subakut bakteriyel endokardit | Olamaz | endokardit, kalp kapak enfeksiyonu |
| D/17 | Klinik ve laboratuvar yöntemlerle saptanmış kardiomiyopatiler | Olamaz | kalp kası hastalığı, kardiomiyopati, dilate, hipertrofik |
| D/18 | Cerrahi olarak tedavi edilmiş ventrikül kalp kası yaralanmaları | Olamaz | kalp yaralanması, ventrikül cerrahisi |
| D/19 | Yaşamı tehdit edici aritmiler nedeniyle otomatik ICD takılması | Olamaz | ICD, şok cihazı, defibrilatör |
| D/20 | Elektrofizyolojik çalışma ile saptanmış infrahis ileti defekti veya distal ileti sistemi hastalıkları | Olamaz | infrahis blok, distal ileti hastalığı |
| D/21 | Yaşamı tehdit edici ventriküler taşikardi/fibrilasyon ve bunların kateter ablasyonuyla tedavileri | Olamaz | ventriküler taşikardi, VT, VF, ani ölüm riski |
| D/22 | Uzun QT, kısa QT ve Brugada sendromu gibi ani ölüm riski yüksek hastalıklar | Olamaz | uzun QT, Brugada, ani ölüm, kanal hastalığı |
| D/23 | Nedeni ne olursa olsun pulmoner arter dilatasyonu (ana pulmoner arter >30 mm) | Olamaz | pulmoner arter genişlemesi, PA dilatasyon |
| D/24 | Anjiyografik ve/veya radyolojik yöntemlerle belirlenmiş iskemiye neden olan koroner arter anomalileri | Olamaz | koroner anomali, koroner damar doğuştan bozukluk |
| D/25 | Kalp nakli yapılan olgular | Olamaz | kalp nakli, transplantasyon |
Madde 43 – Damar Hastalıkları
| Dilim/Fıkra | Hastalık / Durum | Karar | Anahtar Kelimeler |
|---|---|---|---|
| A/1 | Hafif yüzeysel varisler, venöz yetmezlikler, yüzeysel venöz flebitler ve küçük anevrizmalar | Olabilir | hafif varis, yüzeysel flebit, küçük anevrizma |
| A/2 | Trofik bozukluk yapmamış vazospastik damar hastalıkları (sempatektomi uygulanmış olsun/olmasın) | Olabilir | Raynaud, vazospazm, soğuktan damar kasılması |
| A/3 | Komplikasyonsuz veya girişimsel yöntemlerle tam iyileşme sağlanmış iyi huylu damar tümörleri, vasküler malformasyonlar veya arteriyovenöz fistüller | Olabilir | damar tümörü iyi huylu, AV fistül tedavi |
| A/4 | Komplikasyonsuz lenfödem ve diğer lenf sistemi hastalıkları | Olabilir | lenfödem hafif, lenf şişliği |
| A/5 | Primer sütür ile müdahale yapılmış periferik damar hastalıkları veya yaralanmaları (silahlı hizmeti etkilemeyecek şekilde) | Olabilir | damar yaralanması onarılmış, periferik damar dikişi |
| A/6 | Stent ve embolizasyonlar dahil küçük cerrahi veya basit yöntemlerle müdahale edilmiş komplikasyonsuz damar hastalıkları | Olabilir | stent komplikasyonsuz, embolizasyon başarılı |
| A/7 | Trofik bozukluk yapmamış vasküler torasik outlet sendromu | Olabilir | torasik outlet, kol uyuşması damar |
| B/1 | Bir veya iki ekstremitede radikal tedavisi imkânsız, 3-6 cm arası hipertrofi veya trofik bozukluk yapmış tromboflebit sekelleri/varisler; postflebitik sendrom | Olamaz | orta varis, tromboflebit sekeli, postflebitik |
| B/2 | Trofik bozukluk yapmış vazospastik damar hastalıkları | Olamaz | Raynaud trofik, vazospazm komplikasyonlu |
| B/3 | Rekonstrüktif ameliyat veya girişimsel yöntemlerle müdahale edilmiş büyük damar, periferik veya visseral damar hastalıkları | Olamaz | damar ameliyatı greft, stent büyük damar |
| B/4 | Komplikasyon yapmış lenfödem veya diğer lenf sistemi hastalıkları | Olamaz | lenfödem komplike, lenf hastalığı |
| B/5 | Aterosklerozis obliterans, tromboanjitis obliterans (Buerger hastalığı) gibi tıkayıcı arter hastalıkları; komplikasyon oluşturmuş vasküler girişimler | Olamaz | Buerger, damar tıkanıklığı bacak, ateroskleroz |
| B/6 | Trofik komplikasyon yapmış vasküler torasik outlet sendromu | Olamaz | torasik outlet trofik bozukluk |
| B/7 | Komplikasyon oluşturmuş arteriyovenöz fistüller, Klippel-Trenaunay sendromu, vasküler malformasyonlar veya damar tümörleri | Olamaz | AV fistül komplike, Klippel-Trenaunay, damar malformasyon |
| B/8 | Çevre farkı <3 cm olan aktif veya iyileşmiş ülkus kruris | Olamaz | bacak yarası, ülser bacak, ülkus kruris |
| B/9 | İliak, femoral, aksiler ve subklavian ven trombozları ve bunlar sonucunda gelişen pulmoner embolik olgular | Olamaz | derin ven trombozu, DVT, pulmoner emboli, PE |
| C | Madde 43’ün A, B ve D dilimlerindeki hastalıkların tedavi ve nekahet halleri | Beklemede | damar tedavi süreci, nekahet |
| D/1 | Bir veya iki ekstremitede 6 cm’den fazla hipertrofi veya trofik bozukluk yapmış, vücut hareketlerini ileri derecede bozan tromboflebit sekelleri/varisler | Olamaz | ağır varis, ileri tromboflebit, bacak şişliği 6 cm |
| D/2 | İleri derecede trofik değişikliklere neden olmuş periferik damar hastalıkları ve vasküler torasik outlet sendromları | Olamaz | periferik damar ileri, trofik değişiklik ağır |
| D/3 | İstirahat ağrısı olan, trofik ve vazomotor bozukluk yapmış aterosklerozis obliterans, tromboanjitis obliterans (Buerger) gibi tıkayıcı periferik damar hastalıkları | Olamaz | Buerger ileri, istirahat ağrısı, gangren riski |
| D/4 | Tedaviye rağmen düzeltilemeyen, trofik veya fonksiyonel bozukluklar gösteren damar hastalıkları | Olamaz | tedaviye dirençli damar, düzelmeyen damar hastalığı |
| D/5 | İleri derecede komplikasyon oluşturmuş önemli anevrizmalar, hemanjiomlar, kötü huylu damar tümörleri ve damarların başka hastalıkları | Olamaz | büyük anevrizma, damar kanseri, kötü huylu hemanjiyom |
| D/6 | İleri derecede yaygın lenfödem ve diğer lenf sistemi hastalıkları | Olamaz | ileri lenfödem, lenfatik hastalık ağır |
| D/7 | Alt ekstremitede >3 cm çevre farkına sebep olan ve abdominal kollateralleri gelişmiş vena kava inferior sendromu; tedavisi olsun/olmasın vena kava superior sendromu | Olamaz | vena kava sendromu, VCI, VCS |
| D/8 | Çevre farkı >3 cm olan aktif veya iyileşmiş ülkus kruris | Olamaz | ağır bacak yarası, büyük ülkus kruris |
| D/9 | Ekstremitelerde >3 cm uzunluk ve çevre farkına neden olmuş Klippel-Trenaunay sendromu, F.P. Weber sendromu gibi konjenital A-V fistüller | Olamaz | Klippel-Trenaunay ileri, konjenital AV fistül büyük |
Tablo istatistikleri: Madde 42–43 kapsamında toplam 73 fıkra bulunmaktadır. Bunların 15’i A dilimi (Olabilir), 56’sı B ve D dilimi (Olamaz), 2’si C dilimi (Beklemede) olarak sınıflandırılmıştır. Kalp hastalıkları (Madde 42) tek başına 25 adet D dilimi fıkrası içermektedir ki bu, tüm hastalıklar listesinde en yüksek D dilimi fıkra sayısına sahip maddelerden biridir.
Meslek Gruplarına Göre Kardiyoloji Şartları ve Değerlendirme
Uzman Erbaş ve Sözleşmeli Er Adayları
Uzman erbaş ve sözleşmeli er adaylarında EKG rutin olarak yapılmaktadır. Adaylarda Madde 42–43 kapsamındaki tüm B ve D dilimi tanıları mutlak elenme sebebidir. A dilimi kapsamındaki bulgular (fizyolojik üfürüm, seyrek ekstrasistol, minimal kapak yetmezliği, hafif varis vb.) kabul edilir. Özellikle EKG’de tespit edilen sağ dal bloku, sinüzal aritmi ve ekstra atımlar en sık karşılaşılan itiraz konularıdır.
Subay ve Astsubay Adayları
Subay ve astsubay adaylarında kardiyolojik değerlendirme daha kapsamlı yapılır. Öğrenci adaylarında EKG ve transtorasik ekokardiyografi zorunludur. “Tam sağlam” kriteri aranır. Ancak yönetmeliğin açık düzenlemesine göre kardiyak fonksiyon bozukluğu yapmamış minimal kalp kapak yetmezlikleri askeri öğrenci adaylarında sağlam kabul edilir. Bu istisna, ekokardiyografide tespit edilen hafif (eser/trace) kapak kaçağı olan adaylar için önemli bir hukuki dayanaktır.
Jandarma Uzman Erbaş Adayları
Jandarma uzman erbaş adaylarında kardiyoloji değerlendirmesi genel uzman erbaş adayları ile paralel yürütülür. Aynı madde ve dilim kuralları geçerlidir. Denizaltıcılık, dalgıçlık ve komando gibi özel ihtisas alanlarında ise ek kardiyolojik kriterler uygulanır; bu alanlara yönelik adaylarda dolaşım sistemi tam sağlam olmalıdır.
Kardiyoloji Nedeniyle “Uzman Erbaş Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Uzman erbaş adayı olarak girdiğiniz sağlık muayenesinde kardiyoloji branşından elenme kararı aldıysanız, şu adımları takip edebilirsiniz:
1. İdari İtiraz: Sağlık kurulu raporunun tebliğinden itibaren üst sağlık kuruluna itiraz edebilirsiniz. Kardiyoloji itirazlarında bağımsız bir kardiyoloji uzmanından alınan güncel EKG, ekokardiyografi ve gerekirse Holter monitorizasyonu raporu büyük önem taşır.
2. İptal Davası: İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesi gereğince, raporun tebliğinden veya elenme işleminin kesinleşmesinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açabilirsiniz. Dava dilekçesinde, bulgularınızın yönetmeliğin hangi dilim ve fıkrasına girdiğini somut kardiyolojik verilerle ortaya koymanız gerekir.
3. Yürütmenin Durdurulması: Dava ile birlikte yürütmenin durdurulması talep edilebilir. Alım sürecinin devam ettiği durumlarda yürütmenin durdurulması kararı alınması kritik önem taşır.
Kardiyoloji Nedeniyle “Sözleşmeli Er Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Sözleşmeli er adayı olarak kardiyoloji branşından elendiyseniz, uzman erbaş adayları ile aynı hukuki yollar geçerlidir. Rapor tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açabilirsiniz. EKG bulgularına dayalı elenme kararlarında, bulgunun fizyolojik mi yoksa patolojik mi olduğunun ayrıntılı kardiyolojik raporla ortaya konması dava sürecinde belirleyicidir.
Kardiyoloji Nedeniyle “Subay/Astsubay Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Subay veya astsubay adayı olarak kardiyoloji branşından elendiyseniz, 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. Subay/astsubay adaylarında ekokardiyografik bulgulara dayalı elenme kararlarında, yönetmeliğin “minimal kapak yetmezliklerinin sağlam kabul edileceği” istisnası önemli bir hukuki dayanak teşkil eder.
Uzman Erbaş, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er Kardiyoloji Elenme – Adayların Lehine Sonuçlanan Emsal Kararlar
Kardiyoloji branşından elenme kararlarına karşı açılan iptal davalarında, idare mahkemelerince adaylar lehine verilen emsal kararlardan bazıları şunlardır:
📋 Emsal 1 – Fizyolojik Üfürüm Hatalı Değerlendirme
EKG’de tespit edilen üfürümün organik kalp hastalığına bağlı olduğu gerekçesiyle elenen uzman erbaş adayı, üniversite hastanesi ekokardiyografi raporuyla üfürümün fizyolojik nitelikte olduğunu ve organik kalp hastalığı bulunmadığını kanıtlamıştır. Mahkeme, A/1 diliminde değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir.
📋 Emsal 2 – Minimal Kapak Yetmezliği
Ekokardiyografide tespit edilen minimal mitral kapak yetmezliğiyle elenen subay adayı, yönetmeliğin Madde 42-A/7 açık hükmüne dayanarak “kapak yapısı normal, ≤1. derece kapak yetersizliklerinin” sağlam sayılması gerektiğini ileri sürmüştür. Mahkeme, bilirkişi raporuyla kardiyak fonksiyon bozukluğu bulunmadığını tespit ederek elenme işlemini iptal etmiştir.
📋 Emsal 3 – Sağ Dal Bloku Organik Neden Araştırması
EKG’de tam sağ dal bloku tespit edilen sözleşmeli er adayı, girişimsel tetkiklerle blokun organik nedene bağlı olmadığını kanıtlamıştır. Mahkeme, A/5 dilimi kapsamında “organik nedene bağlı olmayan tam sağ dal bloklarının” sağlam sayılması gerektiğine karar vermiştir.
📋 Emsal 4 – Sinüzal Bradikardi Sporcu Kalbi
Sinüzal bradikardi bulgusuyla elenen jandarma uzman erbaş adayı, düzenli spor yapan bir kişi olarak kalp hızının fizyolojik olarak düşük olduğunu kardiyoloji raporu ve efor testi ile kanıtlamıştır. Mahkeme, otonom sinir sistemi bozuklukları kapsamında A/2 diliminde değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir.
📋 Emsal 5 – MVP Komplikasyonsuz Değerlendirme
Mitral valv prolapsusu teşhisiyle B/6 diliminden elenen aday, ekokardiyografi ve 24 saatlik Holter monitorizasyonu ile MVP’nin gradient yapmadığını, yetmezlik oluşturmadığını ve ciddi ritim bozukluğu bulunmadığını belgelemiştir. Mahkeme, A/7 diliminde sağlam sayılması gerektiğine karar vermiştir.
📋 Emsal 6 – Seyrek Ventriküler Ekstra Atım
EKG’de ventriküler erken atım tespit edilen aday, Holter ve ekokardiyografi ile atımların seyrek, unifokal ve yapısal kalp hastalığına bağlı olmadığını kanıtlamıştır. Bilirkişi raporu ile A/6 diliminde değerlendirilmesi gerektiği tespit edilmiş, mahkeme elenme işlemini iptal etmiştir.
📋 Emsal 7 – Ablasyon Sonrası Başarılı Tedavi
SVT nedeniyle kateter ablasyonu uygulanan ve ardından elenme kararı verilen uzman erbaş adayı, ablasyon sonrası nüks görülmediğini elektrofizyolojik çalışma ve kontrol Holter raporuyla belgelemiştir. Mahkeme, A/8 dilimi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir.
📋 Emsal 8 – Patent Foramen Ovale (PFO)
Ekokardiyografide PFO tespit edilen subay adayı, transözofageal ekokardiyografi ile defektin hemodinamik anlamlı olmadığını, şant bulunmadığını kanıtlamıştır. Mahkeme, A/7 dilimi kapsamında sağlam sayılması gerektiğine karar vermiştir.
📋 Emsal 9 – Hafif Varis Fonksiyonel Değerlendirme
Bacakta varis tespit edilen sözleşmeli er adayı, Doppler ultrasonografi raporu ile varislerin yüzeysel, hafif derecede ve trofik bozukluk yapmamış olduğunu belgelemiştir. Mahkeme, Madde 43-A/1 kapsamında sağlam sayılması gerektiğine hükmetmiştir.
📋 Emsal 10 – Labil Hipertansiyon Değerlendirmesi
Muayene sırasında tansiyon yüksekliği tespit edilen aday, 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı monitorizasyonu (ABPM) ile tansiyonunun normal sınırlarda olduğunu ve yüksekliğin beyaz önlük hipertansiyonu (labil hipertansiyon) olduğunu kanıtlamıştır. Mahkeme, A/2 dilimi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar vermiştir.
📋 Emsal 11 – Biküspit Aort Kapak
Ekokardiyografide biküspit aort kapak tespit edilen aday, gradient bulunmadığını, yetmezlik oluşmadığını ve aort çapının normal sınırlarda olduğunu detaylı kardiyolojik raporla kanıtlamıştır. Mahkeme, A/7 dilimi kapsamında sağlam sayılması gerektiğine hükmetmiştir.
📋 Emsal 12 – Vazovagal Senkop Hafif Form
Vazovagal senkop öyküsü nedeniyle elenen aday, head-up tilt testinde belirgin kardiyoinhibitör yanıt (>3 sn sinüs duraklaması) bulunmadığını kanıtlamıştır. Mahkeme, A/2 diliminde değerlendirilmesi gerektiğini belirleyerek elenme kararını iptal etmiştir.
Kardiyoloji Nedeniyle Olumsuz Sağlık Kurulu Raporuna İtiraz Dilekçesi Örneği
DAVACI: [Ad Soyad] – [TC Kimlik No] – [Adres]
DAVALI: Milli Savunma Bakanlığı / Jandarma Genel Komutanlığı / İçişleri Bakanlığı
DAVA KONUSU: ../../2026 tarihli sağlık kurulu raporu ile kardiyoloji branşından “Uzman Erbaş Olamaz / Sözleşmeli Er Olamaz / Subay Olamaz / Astsubay Olamaz” şeklinde verilen kararın ve bu rapora dayalı elenme işleminin iptali ile yürütmenin durdurulması talebidir.
TEBLİĞ TARİHİ: ../../2026
AÇIKLAMALAR:
1. Müvekkil, [ilgili kuvvet komutanlığı/jandarma] bünyesinde açılan [uzman erbaş/sözleşmeli er/subay/astsubay] alım sürecine başvurmuş ve yazılı sınav/mülakat aşamalarını başarıyla geçmiştir.
2. Sağlık kurulu muayenesinde kardiyoloji branşında yapılan değerlendirmede, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Hastalıklar Listesi Madde [42/43], [A/B/C/D] dilimi, [fıkra] numaralı fıkra kapsamında [tanı adı: üfürüm/kapak yetmezliği/aritmi/hipertansiyon/varis/diğer] gerekçesiyle olumsuz rapor düzenlenmiştir.
3. Ancak müvekkilin mevcut kardiyolojik durumu, yönetmeliğin öngördüğü ilgili dilimin kapsamında [değerlendirilmemesi / A diliminde değerlendirilmesi] gerekmektedir. Şöyle ki; [somut tıbbi gerekçe: fizyolojik üfürüm / minimal kapak yetmezliği / organik nedene bağlı olmayan dal bloku / seyrek ekstrasistol / gradient yapmamış anomali / ablasyon sonrası nüks olmaması / hafif varis / labil hipertansiyon vb.].
4. Ekte sunulan [üniversite hastanesi / eğitim araştırma hastanesi] kardiyoloji bölümünden alınan güncel EKG, ekokardiyografi, Holter monitorizasyonu [ve/veya efor testi / elektrofizyolojik çalışma / anjiyografi] raporlarında, müvekkilin [somut bulgu] olduğu açıkça belirtilmektedir.
5. İdarenin tesis ettiği elenme işlemi, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerine aykırı olup hukuka aykırıdır.
HUKUKİ NEDENLER: 2577 sayılı İYUK, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği, Anayasa md. 70
DELİLLER: Sağlık kurulu raporu, kardiyoloji uzman raporu, EKG kayıtları, ekokardiyografi raporu, Holter raporu, efor testi sonuçları, bilirkişi incelemesi
SONUÇ VE TALEP: Dava konusu elenme işleminin yürütmesinin durdurulmasına ve iptaline karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. ../../2026
Davacı: [Ad Soyad – İmza]
Bize Başvururken Hazırlamanız Gereken Belgeler
Kardiyoloji branşından elenme kararına karşı itiraz veya iptal davası sürecinde ihtiyaç duyacağınız belgeler şunlardır:
1. Sağlık kurulu raporu (olumsuz karar belgesi) – aslı veya onaylı sureti
2. Elenme tebligatı veya bildirim yazısı (60 günlük süre bu belge ile başlar)
3. Başvuru belgeleri (sınav sonuç belgesi, mülakat tutanağı vb.)
4. Kardiyoloji uzman raporu (üniversite hastanesi veya eğitim araştırma hastanesi kardiyoloji bölümünden alınmış güncel muayene raporu)
5. 12 derivasyonlu EKG kaydı (mümkünse muayene tarihine yakın tarihli)
6. Transtorasik ekokardiyografi raporu (kapak yetmezliği, MVP, PFO, biküspit aorta gibi yapısal bulgularda zorunlu)
7. 24 saatlik Holter monitorizasyonu raporu (aritmi, ekstrasistol, bradikardi, taşikardi itirazlarında)
8. Efor testi (egzersiz stres testi) sonuçları (koroner arter hastalığı veya iskemi değerlendirmelerinde)
9. Gerekirse: ambulatuvar kan basıncı monitorizasyonu (ABPM – hipertansiyon itirazlarında), elektrofizyolojik çalışma raporu (aritmi/ablasyon itirazlarında), koroner anjiyografi raporu
10. Nüfus cüzdanı fotokopisi ve iletişim bilgileri
Kardiyolojiden Elenme: İptal Davası Süreci Özet
Adım 1 – Rapor Tebliği: Sağlık kurulu raporunun tarafınıza tebliğ edilmesi ile 60 günlük dava açma süresi başlar.
Adım 2 – Uzman Görüşü: Bir kardiyoloji uzmanından bağımsız muayene raporu alın. EKG, ekokardiyografi, gerekirse Holter ve efor testi yaptırın. Bulgunuzun yönetmeliğin hangi dilim ve fıkrasına girdiğini uzman görüşüyle destekleyin.
Adım 3 – Hukuki Değerlendirme: Askeri sağlık hukuku alanında uzman bir avukata danışarak raporunuzun ilgili madde, dilim ve fıkraya uygunluğunu inceletin.
Adım 4 – Dava Açılması: İdare mahkemesinde iptal davası açılır. Yürütmenin durdurulması talepli dilekçe hazırlanır.
Adım 5 – Bilirkişi İncelemesi: Mahkeme, genellikle üniversite hastanesi kardiyoloji anabilim dalından bilirkişi heyeti görevlendirir. Bilirkişi, davacıyı bizzat muayene eder, EKG ve ekokardiyografi değerlendirir ve bulgusunun yönetmeliğin hangi dilim ve fıkrasına girdiğini belirler.
Adım 6 – Karar: Mahkeme, bilirkişi raporu ve dosya kapsamında kararını verir. Lehte karar halinde elenme işlemi iptal edilir ve aday sürece geri kazandırılır.
Kardiyoloji Branşından mı Elendiniz?
Kalp üfürümü, kapak yetmezliği, aritmi, hipertansiyon, varis veya herhangi bir kardiyolojik bulgu nedeniyle elendiyseniz, süreniz dolmadan profesyonel hukuki destek alın.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
EKG’de üfürüm çıktı, uzman erbaş olamaz mıyım?
Mitral kapak prolapsusu (MVP) askere engel midir?
EKG’de sağ dal bloku çıktı, elenir miyim?
Çarpıntı (ekstra atım) nedeniyle elendim, ne yapabilirim?
Yüksek tansiyon askerliğe kesin engel midir?
Doğuştan kalp hastalığı var ama ameliyat oldum, elenir miyim?
WPW sendromu nedir, askere engel midir?
Bacağımda varis var, elenme sebebi olur mu?
Ablasyon (yakma tedavisi) oldum, askere alınır mıyım?
Ekokardiyografide PFO (patent foramen ovale) çıktı, elenme sebebi midir?
Muayenede tansiyonum yüksek çıktı ama normalde düşük, ne yapmalıyım?
Kalp pili (pacemaker) takılan kişi asker olabilir mi?
Uzun QT sendromu veya Brugada sendromu ile asker olunabilir mi?
Derin ven trombozu (DVT) geçirdim, engel midir?
Kardiyoloji raporuna itiraz süresi ne kadardır?
Bilirkişi raporu kardiyoloji davalarında nasıl hazırlanır?
Kardiyoloji muayenesinde hangi tetkikler yapılır?
Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her somut olay kendine özgü koşullar içerir; elenme kararına itiraz veya iptal davası sürecinde mutlaka alanında uzman bir avukattan profesyonel destek alınız. Makale içeriği 2026 yılı itibarıyla yürürlükteki Sağlık Yeteneği Yönetmeliği esas alınarak hazırlanmıştır; yönetmelik değişikliklerini takip ediniz.
