Hakaret suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Şerefe Karşı Suçlar” başlıklı sekizinci bölümünde 125-131. maddeler arasında düzenlenmiştir. Bu suç, bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığını zedeleyecek somut bir fiil veya olgu isnadı ya da sövme yoluyla işlenir. Hakaret suçu günlük hayatta en sık karşılaşılan suç tiplerinden biri olup özellikle sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla birlikte büyük bir artış göstermiştir. Bu rehberde; hakaret suçunun unsurları, ceza miktarları, nitelikli halleri, sosyal medyada hakaret, haksız tahrik indirimi, karşılıklı hakaret, ispat hakkı, şikayet süresi, uzlaşma, HAGB, adli para cezası hesaplama ve güncel Yargıtay kararları tüm detaylarıyla ele alınmaktadır.
TCK 125 Kanun Metni
(1) Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden (…) veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.
(2) Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen cezaya hükmolunur.
(3) Hakaret suçunun;
a) Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı,
b) Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı,
c) Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle,
İşlenmesi halinde, cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.
(4) (Değişik: 29/6/2005 – 5377/15 md.) Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.
(5) (Değişik: 29/6/2005 – 5377/15 md.) Kurul halinde çalışan kamu görevlilerine görevlerinden dolayı hakaret edilmesi halinde suç, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır. Ancak, bu durumda zincirleme suça ilişkin madde hükümleri uygulanır.
Hakaret Suçunun Unsurları
Somut Fiil veya Olgu İsnadı
Bir kişiye belirli ve somut bir eylem yakıştırılarak onur ve saygınlığının zedelenmesidir. Örneğin “bu kişi hırsızlık yaptı”, “rüşvet aldı” veya “dolandırıcıdır” gibi ifadeler somut fiil isnadı niteliğindedir. Bu iddianın doğru olup olmaması, suçun oluşumunu ilk aşamada etkilemez; ancak ispat hakkı (TCK 127) devreye girebilir.
Sövme Suretiyle Hakaret
Genel ve soyut nitelikteki aşağılayıcı, onur kırıcı ifadeler kullanılarak kişinin değersizleştirilmesidir. Küfürler, yakışıksız benzetmeler ve aşağılayıcı lakaplar bu kapsama girer. Yargıtay’ın yerleşik içtihadına göre “şerefsiz”, “haysiyetsiz”, “aptal”, “salak”, “hayvan”, “alçak”, “yavşak” gibi ifadeler açıkça hakaret sayılmaktadır.
Huzurda ve Gıyapta Hakaret Ayrımı
Huzurda hakaret, mağdura doğrudan yöneltilen söz veya davranışlarla işlenir. Gıyapta hakaret ise mağdurun yokluğunda üçüncü kişilere yönelik olarak işlenir; ancak cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek (üçüncü kişilerin duyacağı/öğreneceği şekilde) işlenmesi gerekir. Bu ayrım özellikle sosyal medyada DM (özel mesaj) ile herkese açık paylaşım arasındaki farkta önem kazanır.
Hakaret Suçu Ceza Tablosu 2026
| Suç Tipi | Hapis Cezası | Adli Para Cezası (Gün) | Tahmini Para (2026) |
|---|---|---|---|
| Basit hakaret (TCK 125/1) | 3 ay – 2 yıl | 90 – 730 gün | 9.000 – 365.000 TL |
| Kamu görevlisine hakaret (TCK 125/3-a) | 1 yıl – 2 yıl | 365 – 730 gün | 36.500 – 365.000 TL |
| Dini/siyasi inanç sebebiyle hakaret (TCK 125/3-b,c) | 1 yıl – 2 yıl | 365 – 730 gün | 36.500 – 365.000 TL |
| Alenen hakaret (TCK 125/4) | Temel ceza + 1/6 artırım | Temel gün + 1/6 artırım | Temel tutar + 1/6 artırım |
| Kurul halinde kamu görevlisine (TCK 125/5) | Zincirleme suç: 1/4 – 3/4 artırım | Zincirleme suç: 1/4 – 3/4 artırım | Her üye için ayrı hesap |
Adli para cezası gün sistemiyle belirlenir. Hakim önce gün sayısını (5-730 gün arası) belirler, ardından bir gün karşılığı miktarı (2026’da 100-500 TL arası) failin ekonomik durumuna göre takdir eder. Toplam ceza = gün sayısı x günlük miktar. Adli para cezası en fazla 2 yıl içinde ve en az 2 taksitle ödenebilir. Hakim aynı anda hem hapis hem adli para cezası veremez; ikisinden birini seçmek zorundadır.
Hakaret Suçunun Nitelikli Halleri (TCK 125/3-4-5)
Kamu Görevlisine Görevinden Dolayı Hakaret (TCK 125/3-a)
Polis memuru, öğretmen, doktor, icra memuru, zabıta, belediye görevlisi gibi kamu hizmeti yürüten kişilere göreviyle ilgili olarak hakaret edilmesi halinde cezanın alt sınırı 1 yıldan az olamaz. Bu suçun oluşması için hakaretin hem kamu görevlisine yönelmesi hem de göreviyle bağlantılı olması gerekir. Mesai dışında özel hayatında yapılan hakaret bu kapsamda değerlendirilmez. Kamu görevlisine hakaret şikayete tabi değildir; savcılık re’sen soruşturma başlatır ve uzlaşma hükümleri uygulanmaz.
Dini, Siyasi, Sosyal, Felsefi İnanç Sebebiyle Hakaret (TCK 125/3-b)
Bir kişinin inancını açıklaması, değiştirmesi, yaymaya çalışması veya dinin emir ve yasaklarına uygun davranması sebebiyle hakaret edilmesi halinde cezanın alt sınırı 1 yıldır.
Kutsal Değerlerden Bahisle Hakaret (TCK 125/3-c)
Kişinin mensup olduğu dine göre kutsal sayılan değerler kullanılarak hakaret edilmesi halinde cezanın alt sınırı 1 yıldır.
Alenen Hakaret (TCK 125/4)
Hakaretin herkesin duyabileceği, görebileceği veya algılayabileceği bir ortamda işlenmesi halinde ceza 1/6 oranında artırılır. Yargıtay’a göre aleniyetin oluşması için hakaretin belirlenemeyen sayıda ve birden fazla kişi tarafından algılanabilme imkanı bulunması yeterlidir; fiilen görülmüş olması şart değildir. Sokakta bağırarak hakaret etmek, sosyal medyada herkese açık paylaşım yapmak, toplu taşımada yüksek sesle küfretmek alenen hakaret örnekleridir.
Kurul Halinde Çalışan Kamu Görevlilerine Hakaret (TCK 125/5)
Bir heyet, kurul veya mahkeme heyetine yönelik hakaret, her bir üyeye karşı işlenmiş sayılır ve TCK 43 zincirleme suç hükümleri (1/4 – 3/4 artırım) uygulanır.
Sosyal Medyada Hakaret Suçu
TCK 125/2 uyarınca fiilin sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde aynı ceza uygulanır. Sosyal medya platformları (Instagram, X/Twitter, Facebook, TikTok, WhatsApp, YouTube, Telegram) üzerinden yapılan hakaret bu kapsamda değerlendirilir. Herkese açık paylaşım, yorum, mention veya hikaye etiketi ile yapılan hakaretlerde aleniyet unsuru da gerçekleştiğinden ceza 1/6 oranında artırılır. DM (özel mesaj) yoluyla yapılan hakarette ise aleniyet unsuru oluşmaz.
Sosyal Medyada Önemli Noktalar:
Hakaret içerikli paylaşımı retweet/paylaşmak hakaret suçu oluşturur (Yargıtay 18. CD, 2015/10377 E. 2015/12777 K.). Ancak salt beğenmek (like) eylemi, paylaşım başkalarıyla aktarılmadıkça hakaret suçu oluşturmaz. Hakaret içerikli yorumu silmek suçu ortadan kaldırmaz; suç paylaşıldığı ve en az bir kişi tarafından algılandığı anda işlenmiş olur. Sahte hesaptan yapılan hakaret de suçtur; IP adresi ve dijital izler yoluyla fail tespit edilebilir.
Hakaret Sayılan ve Sayılmayan İfadeler
| Hakaret Sayılan İfadeler (Yargıtay) | Hakaret Sayılmayan İfadeler (Yargıtay) |
|---|---|
| Şerefsiz, haysiyetsiz, alçak, yavşak | Beddua: “Allah belanı versin” (genel kural) |
| Aptal, salak, geri zekalı, hayvan | Ağır eleştiri: “faşist”, “utanmaz” (bağlama göre) |
| Hırsız, dolandırıcı, rüşvetçi (somut isnat) | Kaba söz: “zibidi” (Yargıtay emsal karar) |
| Ağır küfür ve cinsel içerikli sövme | Şarta bağlı ifade: “gelmezsen şerefsizsin” (Y18CD 2015/11227) |
| Kamu görevlisine: “yavşak polis” (Y4CD) | Siyasi eleştiri: “bu karar hukuka aykırı” |
Haksız Tahrik ve Karşılıklı Hakaret
Haksız Tahrik İndirimi (TCK 29)
Hakaretin mağdurun haksız bir fiiline ani tepki olarak işlenmesi halinde cezada indirim uygulanabilir. Haksız tahrik indiriminin uygulanabilmesi için tepkinin ani olması ve nedensel bağ içinde bulunması gerekir; aradan uzun zaman geçmişse bu hüküm uygulanmaz.
Haksız Fiile Tepki Olarak Hakaret (TCK 129)
TCK 129/1 uyarınca hakaretin haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi halinde verilecek ceza 1/3’üne kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir. TCK 129/2 uyarınca kasten yaralamaya tepki olarak hakaret edilirse ceza verilmeyebilir. TCK 129/3 uyarınca tarafların karşılıklı hakaret etmesi halinde olayın niteliğine göre taraflardan biri veya ikisi hakkında cezada indirim yapılabilir ya da ceza verilmeyebilir.
İspat Hakkı (TCK 127)
Hakaret, somut bir fiil veya olgu isnadı şeklinde işlenmişse ve isnadın ispatı kamu yararına ise veya şikayetçi ispata rıza göstermişse, isnat ispat edildiğinde ceza verilmez. Ancak sövme (küfür) fiillerinde ispat hakkı yoktur. Örneğin, bir kamu görevlisi hakkında “rüşvet aldı” iddiası somut bir fiil isnadıdır ve ispat edilirse ceza verilmez. Ancak “alçak” veya “şerefsiz” demek sövmedir ve ispat hakkı uygulanmaz.
Şikayet Süresi ve Zamanaşımı
| Konu | Süre | Açıklama |
|---|---|---|
| Şikayet süresi | 6 ay | Mağdurun faili ve fiili öğrendiği tarihten itibaren |
| Maksimum şikayet süresi | 2 yıl | Suç tarihinden itibaren (her halükarda) |
| Dava zamanaşımı | 8 yıl | Suç tarihinden itibaren (basit hakaret) |
| Kamu görevlisine hakaret | Şikayete tabi değil | Savcılık re’sen soruşturma başlatır |
Uzlaşma ve Ön Ödeme
Basit hakaret suçu (TCK 125/1) şikayete tabi olup uzlaşmaya tabidir. Uzlaştırmacılar tarafından taraflara anlaşma imkanı sunulur; özür dileme, tazminat ödenmesi veya paylaşımın silinmesi gibi koşullarla uzlaşma sağlanabilir. Uzlaşma sağlanırsa soruşturma aşamasında “kovuşturmaya yer olmadığı” kararı verilir. 07.11.2024 tarihli kanuni değişiklikle, TCK 125/2 (ileti yoluyla), TCK 125/3-b ve 125/3-c (dini/siyasi inanç sebebiyle) hallerinin ön ödemeye tabi tutulması kabul edilmiştir. Ön ödeme ile fail belirli bir miktar ödeyerek soruşturma/kovuşturmadan kurtulabilir. Ancak kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret (TCK 125/3-a) uzlaşma ve ön ödeme kapsamında değildir.
HAGB, Erteleme ve Adli Para Cezasına Çevirme
Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)
Hakaret davalarında verilen cezalar genellikle HAGB uygulamasına uygundur. HAGB kararı sabıka kaydına işlenmez; kendine özgü ayrı bir sistemde 5 yıl süreyle tutulur. Bu süre içinde kasıtlı yeni bir suç işlenmezse dava tamamen düşer ve kayıt silinir. 5 yıl içinde yeni suç işlenirse hüküm açıklanır ve infaz olunur.
Hapis Cezasının Ertelenmesi
Koşulları varsa hapis cezası ertelenebilir. Erteleme kararı verildiğinde sanık denetim süresine tabi tutulur ve ceza infaz edilmez.
Hapis Cezasının Adli Para Cezasına Çevrilmesi
TCK 50 uyarınca 1 yıl ve daha az süreli hapis cezaları adli para cezasına çevrilebilir. Kamu görevlisine hakaret (TCK 125/3-a) dahil, indirimler uygulandıktan sonra ceza 1 yılın altına düşerse para cezasına çevirme mümkün olabilir. Mahkeme doğrudan adli para cezasına da hükmedebilir.
Manevi Tazminat Davası
Hakaret suçunun mağduru, ceza davası dışında ayrıca hukuk mahkemesinde manevi tazminat davası açabilir. 2026 yılı uygulamasında mahkemeler olayın ağırlığına, fiilin işlenme şekline ve aleniyetine göre tazminat miktarını belirlemektedir. Sosyal medyada alenen yapılan hakaretlerde tazminat miktarı daha yüksek takdir edilmektedir.
Hakaret Suçunda Deliller
Hakaret suçu; tanık beyanları, mesaj kayıtları, ekran görüntüleri, sosyal medya paylaşım arşivleri, ses ve görüntü kayıtları, telefon arama kayıtları ve dijital deliller ile ispatlanabilir. Delillerin hukuka uygun elde edilmesi esastır. Özel hayatın gizliliğini ihlal eden kayıtlar delil olarak kabul edilmeyebilir. Ekran görüntüleri, tarih ve saat bilgisi içerecek şekilde tutanaklaştırılmalı ve noter onaylı veya e-devlet üzerinden alınan URL arşiv kaydıyla desteklenmelidir.
Yargıtay Emsal Kararları
Sanığın Twitter üzerinden hakaret içeren bir tweeti retweet etmesi, kamu görevlisine görevinden dolayı zincirleme hakaret suçunun unsurlarını oluşturduğu kabul edilmiştir. Beraat kararı bozulmuştur.
“Gelmezsen şerefsizsin” kalıbının şarta bağlı olması nedeniyle hakaret suçu oluşturmadığına karar verilmiştir. Hakaret suçunun kasten işlenmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Sanığın teyzesine gönderdiği hakaret mesajlarının mağdur tarafından tesadüfen öğrenilmesi halinde, sanığın “mağdura iletme kastı” bulunmadığı gerekçesiyle mahkumiyet kararı bozulmuştur.
Hakaret içerikli sosyal medya paylaşımını salt beğenme (like) eyleminin, paylaşımın başkalarına aktarılmaması halinde hakaret suçunun unsurlarını oluşturmayacağına hükmedilmiştir.
Yazı veya resimle yapılan hakarette, yazının mağdura doğrudan verilmesi şart olmayıp, mağdura ulaşabileceğinin bilinmesi halinde üçüncü bir kişiye gönderilmesiyle de huzurda hakaret suçu oluşacağına karar verilmiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Hakaret suçunun cezası nedir?
Sosyal medyada hakaret suçunun cezası nedir?
Hakaret suçu şikayete tabi midir?
Hakaret suçunda şikayet süresi ne kadardır?
Hakaret suçunda HAGB kararı verilebilir mi?
Beddua hakaret suçu oluşturur mu?
Hakaret paylaşımını silmek suçu ortadan kaldırır mı?
Hakaret davasında hapse girer miyim?
Karşılıklı hakaret halinde ne olur?