Metamfetamin (met, crystal meth, buz, cam), merkezi sinir sistemini güçlü şekilde uyaran, son derece bağımlılık yapıcı sentetik bir uyuşturucu maddedir. Türkiye’de özellikle son yıllarda metamfetamin kullanımı ve ticaretinde ciddi artış yaşanmakta olup emniyet birimleri tarafından yürütülen operasyonlarda en sık ele geçirilen sentetik maddeler arasında yer almaktadır. Metamfetamin amfetamin türevi bir madde olarak TCK 188/4-a’da açıkça sayılmakta ve en ağır cezai yaptırımlara tabi uyuşturucu kategorisinde bulunmaktadır. Bu rehberde; met satışının cezası, sentetik madde artırımı, kişisel kullanım sınırı (10 gram eşiği), kullanım ile ticaret ayrımında Yargıtay kriterleri, cezayı artıran ve azaltan haller, etkin pişmanlık, tutuklama koşulları, vücuttan atılma süreleri ve güncel emsal kararlar ayrıntılı şekilde ele alınmaktadır.
Metamfetamin (Met) Nedir?
Metamfetamin, amfetaminin N-metil türevi olan güçlü bir sentetik uyarıcıdır. Beyinde dopamin, noradrenalin ve serotonin salgısını aşırı düzeyde artırarak yoğun öfori, uyanıklık, enerji artışı ve iştah kaybı yaratır. Kristal (buz/cam), toz veya tablet formunda üretilir. Burun çekme, enjeksiyon, sigara şeklinde içme veya ağızdan alım yollarıyla kullanılır. Etkisi 8-24 saat gibi uzun sürer ve bu durum maddenin diğer uyuşturuculara kıyasla çok daha yoğun bağımlılık yaratmasına neden olur. Ciddi sağlık riskleri arasında kardiyovasküler çöküş, inme, psikoz, paranoya, diş çürümesi (“meth mouth”), aşırı kilo kaybı, beyin hasarı ve ölüm yer alır.
Metamfetamin, TCK 188/4-a maddesinde sayılan “amfetamin ve türevleri” kapsamında olup sentetik uyuşturucu madde olarak sınıflandırılır. Bu sınıflandırma, metamfetamin ticaretinde cezanın yarı oranında artırılmasını zorunlu kılar. Ayrıca 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun kapsamında kontrol altındaki maddeler listesinde yer alır.
Met (Metamfetamin) Satışı Ceza Tablosu 2026
| Suç Tipi | TCK Maddesi | Hapis Cezası | Adli Para Cezası |
|---|---|---|---|
| Metamfetamin satışı / ticaret (temel) | TCK 188/3 | 10 yıldan az olmamak üzere | 1.000 – 20.000 gün |
| Sentetik madde artırımı (amfetamin türevi) | TCK 188/4-a | Ceza yarı oranında artırılır → Alt sınır 15 yıl | Yarı oranında artırılır |
| Çocuğa metamfetamin satışı / verme | TCK 188/3-2. cümle | 15 yıldan az olamaz (+ 188/4-a artırımı) | 1.000 – 20.000 gün |
| Okul/hastane/kışla yakınında satış (200 m) | TCK 188/4-b | Ceza yarı oranında artırılır | Yarı oranında artırılır |
| 3+ kişiyle birlikte satış | TCK 188/5 | Ceza yarı oranında artırılır | Yarı oranında artırılır |
| Örgüt faaliyeti kapsamında satış | TCK 188/5 | Ceza bir kat artırılır | Bir kat artırılır |
| Metamfetamin imal / ithal / ihraç | TCK 188/1 + 188/4-a | 20-30 yıl + yarı artırım | 2.000 – 20.000 gün |
| Sağlık mesleği mensubu tarafından işlenme | TCK 188/8 | Ceza yarı oranında artırılır | Yarı oranında artırılır |
| Kişisel kullanım için bulundurma | TCK 191 | 2 – 5 yıl | – |
Kritik Uyarı – Sentetik Madde Artırımı (TCK 188/4-a): Metamfetamin, kanun metninde açıkça sayılan “amfetamin ve türevleri” kapsamında olduğundan TCK 188/4-a gereği verilecek ceza yarı oranında artırılır. Bu artırımla birlikte metamfetamin satışının ceza alt sınırı 10 yıl değil, 15 yıl olarak uygulanır. Esrar (bitkisel uyuşturucu) satışıyla karşılaştırıldığında met satışının cezası en az %50 daha ağırdır. İmal/ithal durumunda ise alt sınır 30 yıla kadar çıkabilir.
Met ile İlgili Kanun Metni
“Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak ülke içinde satan, satışa arz eden, başkalarına veren, sevk eden, nakleden, depolayan, satın alan, kabul eden, bulunduran kişi, on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmibin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.”
“Yukarıdaki fıkralarda belirtilen uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid ve türevleri, sentetik katinon ve türevleri, sentetik opioid ve türevleri veya amfetamin ve türevleri olması halinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.”
Metamfetaminde 8 Seçimlik Hareket
TCK 188/3 kapsamında metamfetamin ticareti suçu, aşağıdaki seçimlik hareketlerden herhangi birinin işlenmesiyle oluşur. Bu hareketlerden yalnızca birinin gerçekleşmesi suçun tamamlanması için yeterlidir.
| Seçimlik Hareket | Tanım | Uygulama Örneği |
|---|---|---|
| Satmak | Bir bedel karşılığında devretmek | Gram/paket halinde bedel karşılığı verme |
| Satışa arz etmek | Satma iradesini ortaya koymak | İnternet/sosyal medyada satışa sunma |
| Başkalarına vermek | Bedelsiz devretmek (ikram/hediye) | Arkadaşa bedelsiz met verme |
| Sevk etmek | Ticari amaçla bir yerden başka yere gönderme | Kargo/kurye ile gönderim |
| Nakletmek | Bizzat taşımak | Araçla veya üzerinde taşıma |
| Depolamak | Satış/dağıtım amacıyla saklamak | Evde/depoda stok tutma |
| Satın almak | Ticari amaçla satın almak | Toptan alıp perakende satma kastıyla satın alma |
| Kabul etmek / Bulundurmak | Ticari amaçla teslim alma veya uhdesinde tutma | Komisyon karşılığı teslim alma |
Kullanım ile Ticaret Ayrımı: Yargıtay Kriterleri
Metamfetamin davasında en kritik ayrım, fiilin kişisel kullanım mı (TCK 191: 2-5 yıl) yoksa ticaret mi (TCK 188/3 + 188/4-a: asgari 15 yıl) olduğudur. Bu ayrım, verilecek cezanın türünü ve miktarını kökten değiştirir. Yargıtay, bu tespiti yaparken birden fazla kriteri birlikte değerlendirir.
Kriter 1: Ele Geçirilen Miktar (10 Gram Eşiği)
Yargıtay uygulamasında net 10 gramın altındaki metamfetamin genellikle kişisel kullanım sınırı içinde kabul edilmektedir. Bazı kaynaklarda bu sınır 30-35 gram olarak belirtilse de Yargıtay’ın güncel kararlarında 10 gram eşiği baskın içtihat olarak öne çıkmaktadır. 10 gramın üzerindeki miktarlar, başkaca delillerle desteklendiğinde ticaret kastına karine oluşturur.
Kriter 2: Bulunduruluş Biçimi ve Paketleme
Metamfetaminin satışa hazır küçük paketçikler (fişek) halinde bulundurulması, farklı gramajlarda ayrı poşetlere bölünmesi veya hassas terazi, kilitli poşet ve ambalaj malzemesi gibi materyallerin varlığı ticaret kastına güçlü delil oluşturur. Tek parça halinde, bölünmemiş metamfetamin ise kullanım lehine değerlendirilir.
Kriter 3: Diğer Yan Deliller
Sık ve düzensiz para transferleri, şüpheli telefon/mesaj kayıtları (özellikle WhatsApp, Telegram), tanık beyanları, kişinin gelir düzeyi ile yakalanan metin piyasa değeri arasındaki orantısızlık, müşteri listesi veya kayıt defteri, kişinin birden fazla çeşit uyuşturucu bulundurması ve kişinin kendisinin kullanıcı olmaması ticaret kastını gösteren yan delillerdir.
Kesin ve bağlayıcı olmamakla birlikte Yargıtay’ın güncel uygulamasında metamfetamin için kişisel kullanım sınırı genellikle net 10 gram ve altı olarak kabul edilmektedir. Bu sınır mutlak olmayıp kişinin bağımlılık durumu, fiziksel yapısı, kullanım sıklığı ve maddenin saflık derecesine göre değişebilir. Adli Tıp Kurumu mütalaalarında metamfetaminin günlük kullanım dozunun düşük olduğu (0,01-0,1 gram arası) ve çok küçük miktarlarda bile yoğun etki yarattığı belirtilmektedir.
Cezayı Artıran Nitelikli Haller
Sentetik Madde Artırımı (TCK 188/4-a)
Metamfetamin amfetamin türevi olduğundan TCK 188/4-a kapsamında ceza yarı oranında artırılır. Bu madde sınırlayıcı (numerus clausus) niteliktedir; yalnızca maddede açıkça sayılan maddeler için uygulanır. Metamfetamin “amfetamin ve türevleri” ifadesi kapsamında olduğundan bu artırım kesindir.
Okul, Hastane, Kışla Yakınında Satış (TCK 188/4-b)
Met satışının okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi bina ve tesislere 200 metre mesafe içinde yapılması halinde ceza ayrıca yarı oranında artırılır. Yargıtay, bu mesafenin kuşbakışı değil mutad yollar kullanılarak keşif yapılmak suretiyle net olarak belirlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Çocuğa Satış veya Verme (TCK 188/3-2. cümle)
Metamfetamin verilen veya satılan kişinin 18 yaşından küçük olması halinde veren veya satan kişiye verilecek hapis cezası 15 yıldan az olamaz. Bu cezaya ek olarak TCK 188/4-a sentetik madde artırımı da uygulanır.
Birden Fazla Kişiyle veya Örgüt Kapsamında (TCK 188/5)
Suçun 3 veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi halinde ceza yarı oranında, suç örgütü faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde ise bir kat artırılır. Organize met ticareti şebekeleri bu kapsamda değerlendirilir.
Sağlık Mesleği Mensubunca İşlenme (TCK 188/8)
Tabip, diş tabibi, eczacı, kimyager, veteriner, sağlık memuru, laborant, ebe, hemşire veya diş protez teknisyeni tarafından met satışı yapılması halinde ceza yarı oranında artırılır.
Metamfetamin İmalat Suçu ve Cezası
Metamfetamin imalatı TCK 188/1 kapsamında 20 yıldan 30 yıla kadar hapis ve 2.000-20.000 gün adli para cezası ile cezalandırılır. TCK 188/4-a artırımıyla birlikte alt sınır 30 yıla çıkabilir. Yargıtay, imalat suçunun oluşması için tam teşekküllü laboratuvar kurulmasını şart koşmamakta; ev ortamında basit düzeneklerle yapılan üretim de bu kapsamda değerlendirilmektedir. Prekürsör (öncü kimyasal) maddelerin bulundurulması, imalat aşamasına geçildiğine dair kuvvetli delil oluşturur.
Met Satışında Ceza Hesaplama Örneği
| Adım | Uygulama | Ceza |
|---|---|---|
| 1. Temel Ceza (TCK 188/3) | Ülke içinde met satışı | Mahkeme 12 yıl belirledi |
| 2. Sentetik Madde Artırımı (TCK 188/4-a) | Amfetamin türevi: yarı oranında artırım | 12 + 6 = 18 yıl |
| 3. Okul Yakını Artırımı (TCK 188/4-b) | 200 m içinde satış: yarı artırım | 18 + 9 = 27 yıl |
| 4. Takdiri İndirim (TCK 62) | 1/6 oranında indirim | 27 – 4,5 = 22 yıl 6 ay |
| 5. Koşullu Salıverme (2/3) | Cezanın 2/3’ü çekilir | Fiilen 15 yıl cezaevinde |
Bedelsiz Verme (İkram) de Suçtur
TCK 188/3’te “başkalarına vermek” fiili açıkça düzenlenmiştir. Arkadaşına veya tanıdığına bedelsiz olarak met vermek, para alışverişi olmasa dahi kanun kapsamında ticaret suçu olarak değerlendirilir ve asgari 15 yıl hapis cezası gerektiren ağır bir suçtur. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, bedelsiz uyuşturucu madde devretmenin kullanma suçu değil ticaret suçu oluşturduğunu açıkça belirlemiştir. Ancak birlikte kullanma kastıyla aynı ortamda paylaşım halinde (birlikte içme) kullanma suçu (TCK 191) oluşabilir.
Etkin Pişmanlık (TCK 192)
Metamfetamin ticareti suçunda etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmak mümkündür. Yakalanan kişinin suç ortaklarını deşifre etmesi, metin kaynağını açıklaması ve yargıya somut, doğru ve işe yarar bilgi vererek suçun aydınlatılmasına katkıda bulunması gerekir.
| Etkin Pişmanlık Aşaması | İndirim Oranı | Koşul |
|---|---|---|
| Suç ortağını ihbar + yakalanma öncesi teslim | Cezaya hükmolunmaz | Resmi makamlara başvuru + madde teslimi |
| Soruşturma aşamasında bilgi verme | 1/4 – 1/2 indirim | Suçun aydınlatılmasına somut katkı |
| Kovuşturma aşamasında bilgi verme | 1/3 indirim | Suçun aydınlatılmasına somut katkı |
Met Kullanım Suçu: TCK 191 ve Denetimli Serbestlik
Kişisel kullanım amacıyla met bulunduran veya kullanan kişi TCK 191 kapsamında 2-5 yıl hapis cezası ile cezalandırılır. İlk kez yakalanan kişi hakkında Cumhuriyet savcısı tarafından kamu davasının 5 yıl süreyle ertelenmesi kararı verilir. Bu sürede kişi asgari 1 yıl denetimli serbestlik tedbirine tabi tutulur ve AMATEM veya benzeri merkezlerde tedaviye yönlendirilir. Cumhuriyet savcısı erteleme süresince yılda en az 2 kez uyuşturucu testi yaptırır. Süreç başarıyla tamamlanırsa kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir ve adli sicile kaydedilmez. Denetimli serbestlik yükümlülükleri ihlal edilir veya tekrar kullanım tespit edilirse erteleme kaldırılarak kamu davası açılır.
Metamfetaminin Vücuttan Atılma Süreleri
| Test Türü | Tespit Süresi | Açıklama |
|---|---|---|
| İdrar testi | 1 haftaya kadar | En yaygın denetim yöntemi |
| Saç testi | 90 güne kadar | Uzun süreli kullanım geçmişini gösterir |
| Kan testi | 3 güne kadar | Kısa süreli tespit |
| Tükürük testi | 4 güne kadar | Trafik denetimleri ve anlık testlerde |
Metamfetaminin etkisi alındıktan 8-24 saat sonra kaybolmakla birlikte, vücuttan tamamen atılma süresi farklıdır. Denetimli serbestlik sürecinde yapılan idrar testlerinde metamfetamin kullanımı 1 haftaya kadar tespit edilebilmektedir. Saç testi ile 90 güne kadar geriye dönük kullanım geçmişi belirlenebilir.
Tutuklama, Yargılama ve İnfaz
Metamfetamin ticareti suçu (TCK 188) CMK 100/3’te sayılan katalog suçlar arasında yer aldığından kuvvetli suç şüphesi ve kaçma/delil karartma tehlikesi bulunduğunda tutuklama kararı verilir. Met ticareti davaları ağır ceza mahkemesinde görülür. TCK 188 kapsamında ceza alt sınırı 10 yılı (sentetik artırımla 15 yılı) aştığından adli para cezasına çevirme, erteleme ve HAGB uygulanması mümkün değildir. Koşullu salıverme oranı cezanın 2/3’üdür. Uyuşturucu ticareti suçundan verilen cezalar erteleme ve adli para cezasına çevirme yasağına tabidir.
Metamfetamin Sokak İsimleri
| Kategori | İsimler |
|---|---|
| Türkiye’de yaygın argo | Met, cam, buz, kristal, piko, tina, çay, şeffaf, beyaz |
| Uluslararası argo | Crystal meth, ice, glass, crank, speed, tina, chalk, crystal, tweak, shards |
| Kullanım formları | Kristal (buz/cam), toz, tablet, çözelti (enjeksiyon) |
Uyuşturucu Türlerine Göre Kişisel Kullanım Sınırı Karşılaştırması
| Uyuşturucu Madde | Kişisel Kullanım Sınırı (Yargıtay) | TCK 188/4-a Artırımı |
|---|---|---|
| Metamfetamin (met) | Net 10 gram ve altı | Evet (amfetamin türevi) |
| Esrar | Net 600-700 gram ve altı | Hayır (bitkisel) |
| Eroin | Net 20 gram ve altı | Evet (eroin) |
| Kokain | Net 20 gram ve altı | Evet (kokain) |
| Bonzai (sentetik kannabinoid) | Net 30-35 gram ve altı | Evet (sentetik kannabinoid) |
| Ecstasy / sentetik haplar | 50 adet ve altı | Evet (amfetamin türevi) |
| Hint keneviri (bitki) | 20 kök ve altı | Hayır (bitkisel) |
