Mavi Kart, doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izni alarak Türk vatandaşlığını kaybeden kişilere ve bunların üçüncü dereceye kadar altsoylarına verilen ve bu kişilerin Türkiye’de belirli haklardan yararlanmaya devam etmelerini sağlayan resmi bir belgedir. Uygulamanın hukuki dayanağı 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 28. maddesidir. Bu madde kapsamındaki kişiler, milli güvenlik ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam etmektedir. Mavi Kart uygulaması daha önce 4112 sayılı Kanun ile Pembe Kart adıyla başlamış, 5203 sayılı Kanun ile kapsamı genişletilmiş ve son olarak 5901 sayılı Kanun ile Mavi Kart adını almıştır. Mavi Kart, kimlik gösterilmesi gereken durumlarda nüfus cüzdanı yerine geçen resmi bir belge niteliğindedir.
Mavi Kart’ın kapsamına yalnızca çıkma izni alarak vatandaşlıktan ayrılan kişiler girmektedir. Vatandaşlıktan çıkarma, vatandaşlığın kaybettirilerek geri alınması veya seçme hakkını kullanarak başka bir ülke vatandaşlığını tercih etme gibi farklı yollarla Türk vatandaşlığını kaybedenler Mavi Kart hakkından yararlanamamakta ve yabancı statüsünde değerlendirilmektedir. Mavi Kart sahipleri ve üçüncü dereceye kadar altsoyları Türkiye’de ikamet etme, çalışma, ticari faaliyette bulunma, şirket kurma, taşınmaz edinme, miras alma ve bırakma, eğitim kurumlarına erişim ve sosyal güvenlik haklarından Türk vatandaşlarıyla eşit koşullarda yararlanmaktadır. Mavi Kart başvurusu yurt dışında dış temsilcilikler (konsolosluk veya büyükelçilik), yurt içinde ise ilçe nüfus müdürlükleri aracılığıyla yapılmaktadır.
Mavi Kart Sahipleri Türkiye’de Taşınmaz Alabilir Mi?
Evet, Mavi Kart sahipleri Türkiye’de taşınmaz edinebilmekte, devredebilmekte ve her türlü tapu işlemini Türk vatandaşlarıyla aynı koşullarda gerçekleştirebilmektedir. 5901 sayılı Kanun’un 28. maddesi kapsamında Mavi Kart sahipleri, taşınmaz edinimi bakımından yabancı uyruklu sayılmamaktadır. Bu nedenle 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 35. maddesinde yabancılar için öngörülen sınırlamalar (ülke kısıtlaması, yüzölçümü sınırı, askeri yasak bölge kısıtlaması gibi) Mavi Kart sahiplerine uygulanmamaktadır. Mavi Kart sahibi, Türkiye’nin herhangi bir yerinde konut, arsa, tarla veya işyeri niteliğinde taşınmaz satın alabilmekte ve tapu tescilini yaptırabilmektedir.
Tapu işlemlerinde Mavi Kart sahibinin yabancı ülke pasaportu, Mavi Kart belgesi ve gerekli hallerde nüfus kayıt örneği kullanılmaktadır. Mavi Kart numarası, tapu sicilinde kimlik numarası olarak işlenmektedir. Yurt dışında yaşayan Mavi Kart sahibi, konsolosluktan düzenleyeceği özel yetkili vekaletname ile taşınmaz alım ve satım işlemlerini Türkiye’deki avukatı aracılığıyla uzaktan yürütebilmektedir. Vekaletnamede taşınmaz satın alma, satma, tapu müdürlüğünde tescil talebinde bulunma ve ilgili tüm işlemleri yürütme yetkilerinin yer alması gerekmektedir. Tapu harcı ve döner sermaye bedeli Türk vatandaşlarına uygulanan oranlarla aynı olup Mavi Kart sahiplerinden ek bir harç veya ücret alınmamaktadır.
Mavi Kart ile Seçme ve Seçilme Hakkı Kullanılabilir Mi?
Hayır, Mavi Kart sahipleri Türkiye’de seçme ve seçilme hakkını kullanamamaktadır. 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 28. maddesinin 5. fıkrası, bu madde kapsamındaki kişilerin seçme ve seçilme hakkının bulunmadığını açıkça düzenlemektedir. Mavi Kart sahipleri, genel seçimlerde, yerel seçimlerde ve referandumlarda oy kullanamamakta, milletvekili, belediye başkanı veya herhangi bir siyasi göreve aday olamamaktadır. Bu kısıtlama, Mavi Kart sahibinin Türk vatandaşı statüsünde bulunmamasından kaynaklanmaktadır. Seçme ve seçilme hakkı, Anayasa’nın 67. maddesi uyarınca yalnızca Türk vatandaşlarına tanınmış bir haktır.
Seçme ve seçilme hakkının yanı sıra Mavi Kart sahiplerinin yararlanamadığı diğer haklar da bulunmaktadır. Mavi Kart sahipleri, Türkiye’de asli ve sürekli kamu görevlerinde çalışamamaktadır. Devlet memurluğu, hakimlik, savcılık, emniyet teşkilatı ve askeri görevler gibi kamu hizmetlerine atanmaları mümkün değildir. Askerlik hizmeti yapma yükümlülükleri bulunmamakta olup bu durum bir hak kaybı değil muafiyet niteliğindedir. Ayrıca muafen araç veya ev eşyası ithal etme hakları da yoktur. Bunların dışında kalan tüm alanlarda Mavi Kart sahipleri, ikamet, çalışma, ticaret, eğitim, sağlık, sosyal güvenlik ve mülkiyet hakları bakımından Türk vatandaşlarıyla eşit konumdadır.
Mavi Kart Sahiplerinin Miras ve Veraset İşlemlerindeki Hakları Nelerdir?
Mavi Kart sahipleri, Türkiye’deki miras ve veraset işlemlerinde Türk vatandaşlarıyla tam olarak eşit haklara sahiptir. 5901 sayılı Kanun’un 28. maddesi kapsamında Mavi Kart sahipleri hem mirasçı olabilmekte hem de miras bırakabilmektedir. Vatandaşlıktan çıkmış olmak, mirasçılık sıfatını kendiliğinden ortadan kaldırmamaktadır. Mavi Kart sahibi, Türkiye’de vefat eden anne, baba veya yakınından kalan taşınır ve taşınmaz mallar üzerinde yasal miras payına sahip olup yurt içinde yaşayan mirasçılarla birebir aynı haklara sahiptir. Miras yoluyla taşınmaz ediniminde yabancılara uygulanan sınırlamalar Mavi Kart sahiplerine uygulanmamaktadır. Bu sayede Mavi Kart sahibi, Türkiye’nin herhangi bir bölgesindeki taşınmazı miras yoluyla edinebilmektedir.
Miras işlemlerinin yürütülmesinde Mavi Kart sahibi, Türk vatandaşlarıyla aynı usulü takip etmektedir. Veraset ilamı (mirasçılık belgesi) alınması, veraset ve intikal vergisi beyannamesinin verilmesi ve tapu intikal işlemlerinin yapılması süreçlerinin tamamı Mavi Kart sahipleri için de aynen geçerlidir. Mavi Kart sahibi, konsolosluktan düzenleyeceği özel yetkili vekaletname ile Türkiye’deki avukatına yetki vererek veraset ilamı başvurusu, tapu intikal işlemleri, vergi beyannamesi ve gerekli hallerde miras davaları (tenkis, muris muvazaası, ortaklığın giderilmesi gibi) süreçlerini uzaktan yürütebilmektedir. Mirasın reddi hakkı da Mavi Kart sahipleri için geçerli olup miras bırakanın borçlu olduğu durumlarda üç aylık hak düşürücü süre içinde mirasın reddedilmesi mümkündür.
Mavi Kart, Türk vatandaşlığından çıkan kişilerin Türkiye ile olan hukuki bağlarını koruyan ve geniş haklar tanıyan önemli bir belgedir. Ulus Hukuk ve Danışmanlık olarak, Mavi Kart başvurusu koordinasyonu, taşınmaz edinimi ve tapu işlemleri, miras ve veraset süreçleri, çalışma ve ikamet izni konuları ve Mavi Kart sahiplerinin Türkiye’deki her türlü hukuki işlemlerinde yurt dışından vekaletname ile uzaktan hukuki destek sağlamaktayız.
