Sağlık kurulu raporu ile dahiliye branşından elendiyseniz, 60 gün içinde iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. Sürenizi kaçırmayın!
Uzman erbaş, sözleşmeli er, muvazzaf subay veya astsubay adayı olarak girdiğiniz sağlık muayenesinde dahiliye (iç hastalıkları) branşından elendiyseniz, öncelikle şunu bilin: bu karar nihai değildir. Uzman Erbaş, Jandarma, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er alımlarında uygulanan Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında verilen olumsuz kararlar, hukuki açıdan bir idari işlem niteliği taşır ve hem itiraz hem de iptal davası yoluyla denetlenebilir.
Dahiliye muayenesinde elenme, yönetmeliğin en geniş kapsamlı branşıdır. Kalp ve damar hastalıkları, hipertansiyon, diyabet, tiroid bozuklukları, hepatit, böbrek hastalıkları, sindirim sistemi rahatsızlıkları, kan hastalıkları, obezite, solunum sistemi hastalıkları, romatizmal hastalıklar ve bulaşıcı hastalıklar dahiliye branşı kapsamında değerlendirilen başlıca alanlardır. Ancak bu tanıların birçoğunda yönetmelik belirli sınır değerler ve dilim ayrımları öngörmektedir. Yanlış veya eksik değerlendirme nedeniyle haksız yere elenen pek çok aday, iptal davası yoluyla haklarını kazanmaktadır.
Ulus Hukuk ve Danışmanlık olarak, dahiliye branşından elenen uzman erbaş, sözleşmeli er, subay ve astsubay adaylarına itiraz ve iptal davası süreçlerinde profesyonel hukuki destek sağlıyoruz.
Uzman Erbaş, Jandarma, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er Adayları İçin Engel Olan Başlıca Dahiliye Hastalıkları
Adayların muayene öncesi ve sonrasında en çok merak ettikleri konu, hangi dahiliye hastalıklarının adaylığa engel olduğudur. Aşağıdaki tabloda, yönetmelikte geçen tıbbi terimler ve halk arasındaki karşılıkları ile birlikte elenme riski taşıyan başlıca dahiliye hastalıkları listelenmiştir.
| Halk Arasındaki Adı | Tıbbi / Yönetmelik Adı | Elenme Riski |
|---|---|---|
| Şeker Hastalığı | Diabetes Mellitus (Madde 42) | Yüksek risk |
| Guatr / Tiroid | Tiroid Hastalıkları (Madde 41) | Dereceye göre değişir |
| Hepatit B / Hepatit C | Kronik Viral Hepatit (Madde 40) | Adaylarda kesin engel |
| Tansiyon / Yüksek Tansiyon | Hipertansiyon (Madde 27) | Dereceye göre değişir |
| Kalp Çarpıntısı / Ritim Bozukluğu | Kardiyak Aritmi (Madde 25) | Dereceye göre değişir |
| Kalp Kapak Hastalığı | Kapak Hastalıkları / Biküspit Aort (Madde 25) | Yüksek risk |
| Kansızlık / Demir Eksikliği | Anemi / Hematolojik Bozukluklar (Madde 34) | Dereceye göre değişir |
| Obezite / Kilolu Olmak | Boya Göre Standart Ağırlık Fazlalığı (Madde 32) | Sınır değerlere göre değişir |
| Böbrek Taşı / Böbrek Kisti | Üriner Sistem Hastalıkları (Madde 53) | Dereceye göre değişir |
| Mide Ülseri / Reflü | Sindirim Sistemi Hastalıkları (Madde 45) | Dereceye göre değişir |
| Crohn / Ülseratif Kolit | İnflamatuvar Barsak Hastalıkları (Madde 45) | Yüksek risk |
| Astım / Nefes Darlığı | Hava Yolu Hastalıkları (Madde 47) | Dereceye göre değişir |
| Romatizma | Romatolojik / Otoimmün Hastalıklar (Madde 36-37) | Yüksek risk |
| Akdeniz Anemisi (Taşıyıcılık) | Talasemi Taşıyıcılığı (Madde 34) | Dereceye göre değişir |
| Safra Kesesi Polip / Taş | Safra Yolları Hastalıkları (Madde 45) | Dereceye göre değişir |
Yukarıdaki tabloda yer alan hastalıkların tamamı otomatik elenme sebebi değildir. Değerlendirme, yönetmelikteki dilim (A/B/C/D) sınıflandırmasına, laboratuvar bulgularına ve fonksiyonel değerlendirmeye göre yapılır. Sınır değerlerdeki adaylar mutlaka hukuki danışmanlık almalıdır.
Dahiliye Hastalıklarında A, B, C ve D Dilimi Ne Demektir?
Sağlık kurulu raporunuzda gördüğünüz A, B, C ve D dilimi ifadeleri, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’ndeki hastalık sınıflandırmasına karşılık gelir. Dahiliye hastalıkları alanında bu dilimlerin anlamı şöyledir:
A Dilimi (Olabilir): Hafif düzeyde iç hastalıkları. Fonksiyonel bozukluğa yol açmayan, tedavi ile kontrol altına alınmış ve askerlik görevini yapmaya engel olmayan durumlar. Adaylığa engel değildir.
B Dilimi (Olamaz): Orta düzeyde iç hastalıkları. Fonksiyonel bozukluk yapan, tedavi gerektiren ancak hayati tehlike oluşturmayan kronik durumlar. Uzman erbaş, sözleşmeli er ve tüm subay/astsubay adayları için elenme sebebidir.
C Dilimi (Tedavi Sürecinde): A, B veya D dilimindeki dahiliye hastalıklarının tedavi ve nekahet (iyileşme) halleri. Geçici değerlendirmedir ve tedavi sonucu yeniden karar verilir.
D Dilimi (Kesin Olamaz): İleri düzeyde iç hastalıkları. Organ yetmezliği, kontrol edilemeyen kronik hastalıklar, yaygın metastatik kanserler gibi durumlar. Tüm meslek grupları için kesin elenme sebebidir.
Sağlık Raporu Kodları: A, B, C, D Dilimi ve Fıkra Haneleri Nasıl Okunur?
Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nde dahiliye hastalıkları çok geniş bir alanı kapsar ve birçok madde altında düzenlenmiştir. Raporunuzda gördüğünüz kodlar genellikle Madde Numarası, Dilim (A/B/C/D) ve Fıkra Numarası bilgisini içerir.
Rapor Kodu Okuma Örnekleri:
Madde 41/A/1: Çalışma gücünü bozmayan, tedavi ile kontrol altına alınmış endokrin hastalıklar (tiroid nodülü, basit guatr vb.) → A dilimi = Olabilir
Madde 42/B/1: İnsülin tedavisi gerektiren diyabet veya oral antidiyabetik tedavi gerektiren diyabet → B dilimi = Olamaz
Madde 25/A/2: Hemodinamik olarak önemsiz mitral kapak prolapsusu → A dilimi = Olabilir
Madde 27/B/1: İlaç tedavisi gerektiren hipertansiyon → B dilimi = Olamaz
Madde 45/A/8: Fonksiyon bozukluğu yapmayan safra kesesi polipleri → A dilimi = Olabilir

Dahiliye Hastalıkları Uzman Erbaş, Subay ve Astsubay Adaylığına Engel mi?
TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin 32 ve 45. maddelerindeki A dilimi hükümleri kapsamında değerlendirme
| TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Madde Kodu | Dahiliye Hastalıkları ve Açıklaması | Uzman Erbaş, Dış Kaynak Subay ve Astsubay Adaylığına Engel mi? |
|---|---|---|
| TSK SYY Madde
32-A/1 |
Hafif Kilo Eksikliği (Zayıflık): Yirmi yaşına girdiği halde kişinin vücut ağırlığının, Yönetmelikte yer alan Boya Göre Standart Ağırlık Çizelgesindeki alt sınırdan 10 kg ve daha az (10 kg dahil) eksik olması durumunu kapsar. |
Uzman erbaş adayları: EK-D gereğince Yönetmelik eki EK-A Boya Göre Standart Ağırlık Çizelgesindeki alt sınırlara göre değerlendirilir; kısıtlamaları aşan durumlar adaylığa engel teşkil edebilir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde Yönetmeliğin eki EK-A Boya Göre Standart Ağırlık Çizelgesine atıf yapıldığından; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları için EK-A çizelgesi standartları uygulanır ve değerlendirme boy/kilo oranına göre belirlenir. |
| TSK SYY Madde
32-A/2 |
Aşırı Uzun Boylularda Vücut Kitle İndeksi Dengesi: Boy uzunluğu 210 cm’den fazla olan kişilerin vücut kitle indeksinin [ağırlık (kg) / boy² (m²)] 19 ile 35 kg/m² arasında olması halidir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D kuralı gereğince EK-A çizelgesindeki boy ve VKİ dengesine göre işlem tesis edilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde EK-A tablosuna atıf yapıldığından; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından 210 cm üzeri boya sahip adaylarda VKİ’nin 19-35 kg/m² aralığında bulunup bulunmadığı EK-A standartları esas alınarak değerlendirilir. |
| TSK SYY Madde
33-A/1 |
Hafif ve Orta Derecede Kilo Fazlalığı (Aşırı Kilo): Yirmi yaşına girdiği halde vücut ağırlığının, Boya Göre Standart Ağırlık Çizelgesindeki üst sınırdan 30 kg’a kadar (30 kg dahil) fazla olması durumudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 33 uyarınca EK-A tablosunda belirtilen üst sınır tolerans değerlerine göre değerlendirilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde EK-A tablosuna atıf yapıldığından; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları için EK-A standart ağırlık üst sınırları uygulanır. |
| TSK SYY Madde
34-A/1 |
İyileşmiş Lenf Bezi İltihabı Kalıntıları: Lenfoma kanserleri hariç tutulmak üzere, tüberküloz lenfadenit dahil bir bölgede sınırlı lenf bezi büyümelerinin tedavi sonrası geriye kalan zararsız kalıntıları ve izleridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D’de özel kısıtlama yer almadığından A dilimi genel kabul kuralı gereğince adaylığa engel teşkil etmez. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) genel kuralı uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
35-A/1 |
Sekonder Polisitemiler: Altta yatan ikincil bir sebebe bağlı olarak gelişen ve kanda alyuvar (kırmızı kan hücresi) sayısının artmasıyla seyreden sekonder polisitemi durumlarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 35/A uyarınca (-) işaretli olduğundan uzman erbaş adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel değildir. |
| TSK SYY Madde
35-A/2 |
Hafif Kansızlık, Kan Hücresi Eksiklikleri ve Belirti Vermeyen Taşıyıcılıklar: Hafif seyirli anemi, lökopeni, trombositopeni, benign monoklonal gamapatiler ile klinik belirti vermeyen taşıyıcı durumundaki hemoglobinopatilerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D çizelgesinde (-) olarak belirlendiğinden adaylığa engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
36-A/1 |
Klinik ve Laboratuvar Bulguları İyileşmiş Romatizmal Eklem Hastalıkları: Geçmişte yaşanmış ancak mevcut durumda hem klinik muayene hem de laboratuvar tahlilleri açısından tamamen düzelmiş romatizmal eklem hastalıklarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D çizelgesi genel kuralı gereğince (+) kabul edilerek adaylığa engel oluşturmaz. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
37-A/1 |
İyileşmiş ve Organ Tutulumu Olmayan Bağ Dokusu Hastalıkları ve Vaskülitler: Tedavi ile tamamen iyileşmiş, herhangi bir organ tutulumu bulgusu göstermeyen otoimmün bağ dokusu hastalıkları veya damar iltihaplanmalarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 37/A fıkraları (-) olarak düzenlendiğinden uzman erbaş adayı olmaya engeldir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
37-A/2 |
Osteoporoza Neden Olmamış Kemik Hastalıkları: Kemik erimesine (osteoporoz) yol açmamış doğumsal veya sonradan edinilmiş metabolik/endokrin kemik hastalıklarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 37 kısıtlamaları kapsamında (-) değerlendirilerek adaylığa engel teşkil eder. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak yer aldığından muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak yer aldığından yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
37-A/3 |
Organ Tutulumu ve Belirgin Gevşeklik Yapmayan Bağ Dokusu Hastalıkları: Eklem esnekliği, tekrarlayan çıkık veya organ tutulumu yapmayan doğumsal bağ dokusu rahatsızlıklarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 37 hükümleri uyarınca (-) olduğu için adaylığa engeldir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak belirtildiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak belirtildiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
37-A/4 |
Tromboz Bulgusu Olmayan Antifosfolipid Sendromu: Damar içi pıhtılaşma (tromboz) bulgusu olmayan ancak laboratuvar testleriyle saptanan antifosfolipid sendromudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D çizelgesinde (-) olarak yer aldığından adaylığa kabul edilmez. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
37-A/5 |
Normal Değerin Altındaki Kemik Mineral Dansite Ölçümleri: Doğumsal, edinsel, metabolik veya endokrin bozukluğa bağlı olmayan kemik mineral yoğunluğu düşüklükleridir. |
Uzman erbaş adayları: Altta yatan organik hastalık bulunmaması ve EK-D sütun karşılığına göre değerlendirilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
37-A/6 |
Muhtemel Otoinflamatuvar Hastalıklar: Otoinflamatuvar hastalık ile uyumlu klinik öyküsü bulunan, ancak kesin teşhisi konulmamış veya resmi raporu olmayan durumlardır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 37 kısıtlamaları çerçevesinde adaylığa engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
38-A/1 |
Fonksiyon Bozukluğu Yapmamış Alerjik Hastalıklar: Hayati tehlike oluşturmayan ve doku/organlarda işlev kaybı yaratmayan hafif düzeydeki alerjilerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D A dilimi genel ilkesi gereği (+) kabul edilerek adaylığa engel teşkil etmez. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
38-A/2 |
Eliminasyonla Kontrol Edilebilen Kanıtlanmış Alerjik Hastalıklar: Organ fonksiyon bozukluğu yapmayan, alerjenden uzak durarak kontrol edilen ve objektif testlerle kanıtlanmış alerjilerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D çizelgesi genel kuralı uyarınca (+) kabul edilmektedir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
39-A/1 |
Komplikasyon Yapmamış İmmünglobulin Eksiklikleri: Herhangi bir organ veya sistemde komplikasyon meydana getirmemiş IgA, IgM veya IgG alt grup eksiklikleridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 39/A/1 (-) olarak düzenlendiğinden adaylığa engeldir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
40-A/1 |
Şeker Hastalığına Bağlı Olmayan Geçici Kan ve İdrar Şekeri Yükseklikleri: Şeker hastalığına dayanmayan, tekrarlayan tahlillerle geçici olduğu kanıtlanmış hiperglisemi ve glikozürilerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 40/A uyarınca (-) işaretli olduğundan engeldir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
40-A/2 |
Hafif Derecedeki Hipoglisemiler: Diyet veya tıbbi takiple kontrol altında tutulabilen, ciddi şikayete yol açmayan hafif kan şekeri düşüklükleridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosunda (-) olarak belirtildiğinden adaylığa engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
40-A/3 |
Glukoz Tolerans Bozukluğu ve Bozulmuş Açlık Glukozu: Belirgin diyabet tablosu gelişmemiş, gizli şeker veya bozulmuş açlık glukozu tespiti durumudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosundaki (-) kaydı nedeniyle engeldir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
40-A/4 |
Komplikasyon Yapmamış Primer Hiperürisemiler: Eklem veya organ komplikasyonu yaratmamış kontrol altındaki birincil ürik asit yükseklikleridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 40/A (-) olduğu için adaylığa engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
41-A/1 |
Şekil ve Fonksiyon Bozukluğu Yapmayan İç Salgı Bezi Hastalıkları: Şekil ve hormon belirtisi vermeyen iç salgı bezi hastalık veya sekelleridir (tiroidde <10 mm basit kolloidal kistler sağlam sayılır). |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 41/A/1 (-) olarak düzenlendiğinden adaylığa engel teşkil eder. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder (tiroid bezindeki <10 mm basit kolloidal kistler Yönetmelik uyarınca sağlam kabul edilir). (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
41-A/2 |
Fonksiyon Bozukluğu Yapmamış Kısmi Tiroidektomiler: Tiroid bezinin bir kısmının alınması sonrası hormon ve fonksiyon bozukluğu gelişmemiş olması halidir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosunda (-) olarak yer aldığından engeldir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
41-A/3 |
Psikojenik Poliüri ve Polidipsiler: Organik nedene dayanmayan, psikolojik kaynaklı aşırı su içme ve bol idrara çıkma durumudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 41/A/3 (-) olduğundan uzman erbaşlığa engeldir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
41-A/4 |
İdiyopatik ve Sekonder Hiperlipidemi: Şeker, tiroid, karaciğer veya böbrek hastalığı dışındaki nedenlere bağlı ya da sebebi saptanamayan kan yağı yükseklikleridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosundaki (-) kaydı uyarınca engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
44-A/1 |
Ortostatik Albüminüri ve Sekelsiz Proteinüriler: Sadece ayakta kalmaya bağlı (ortostatik albüminüri) veya altta yatan bir nefrit/nefroz izi taşımayan masum protein kaçaklarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 44/A (-) işaretli olduğundan engeldir. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
44-A/2 |
Fonksiyon Bozukluğu ve Tansiyon Yapmayan Nefropatiler: İdrarda protein kaçağı, böbrek işlev bozukluğu ve hipertansiyon yapmayan hafif nefropatilerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosundaki (-) kaydı nedeniyle engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.) Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) işaretli olduğundan muharip sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda (+) işaretli olduğundan yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel değildir. |
| TSK SYY Madde
45-A/1 |
Hafif Yemek Borusu Hastalıkları ve Akalazya: Yemek borusundaki hafif iltihaplanmalar (Savary-Miller evre 1 ve 2 özofajit), şikayet yaratmayan küçük divertiküller, tıbbi tedaviyle iyileşebilen yemek borusu rahatsızlıkları ile yutma güçlüğü yapmayan, komplikasyonsuz ve belirtisiz hafif akalazya durumlarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D çizelgesinde Madde 45 altında A/1 fıkrası olumsuz listede yer almadığından Açıklama (1) genel kabul ilkesi gereğince (+) kabul edilir ve adaylığa engel teşkil etmez. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde olumsuz fıkralar arasında sayılmadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
45-A/2 |
Mide ve Diyafram Fıtığı Ameliyatları ile Reflü Tedavileri: Diyafram fıtıklarının (mide fıtığı, paraözofajial fıtık vb.) ve diyafram anomalilerinin komplikasyonsuz başarılı ameliyatları, subdiyafragmatik apse cerrahi tedavileri, reflü hastalığı için yapılan komplikasyonsuz fundoplikasyon ameliyatları ve endoskopik reflü tedavileridir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D olumsuz fıkra listesinde sayılmadığından Açıklama (1) kuralı uyarınca (+) değerlendirilerek adaylığa engel oluşturmaz. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde kısıtlanmadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez (cerrahinin komplikasyonsuz ve başarılı olması esastır). |
| TSK SYY Madde
45-A/3 |
Belirtisiz Mide ve Onikiparmak Bağırsağı Anomalileri ile İyileşmiş Ülser Sekelleri: Şikayete ve muayene bulgusuna yol açmayan mide veya duodenum doğumsal anomalileri ile tedaviyle tamamen iyileşmiş mide ve onikiparmak bağırsağı ülserlerinin geride kalan radyolojik veya endoskopik şekil bozukluklarıdır (pilor/bulbus deformasyonları). |
Uzman erbaş adayları: EK-D tablosunda olumsuz fıkra olarak sayılmadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir ve adaylığa engel sayılmaz. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde kısıtlama bulunmadığından Açıklama (1) gereğince (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez (aktif ülser ve semptom bulunmaması esastır). |
| TSK SYY Madde
45-A/4 |
Belirtisiz Mide ve Onikiparmak Bağırsağı Cepleşmeleri (Divertiküller): Mide veya onikiparmak bağırsağında yer alan, herhangi bir belirti, şikayet veya enfeksiyon yaratmayan küçük divertiküllerdir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D kısıtlama listesinde bulunmadığından Açıklama (1) kuralı gereği (+) değerlendirilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde olumsuz olarak yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
45-A/5 |
Komplikasyonsuz Mide ve Onikiparmak Bağırsağı Ülser Ameliyatları: Mide veya duodenum ülser tedavisi amacıyla yapılan, ancak organ işlevlerinde bozulma ve komplikasyon yaratmayan vagotomi, piloroplasti, primer sütür veya gastroduodenostomi gibi başarılı ameliyatlardır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/5 (-) olarak düzenlendiğinden uzman erbaş adaylığına engel teşkil eder. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
45-A/6 |
Bağırsakların Doğumsal Anomalileri, Hafif Ameliyat Sekelleri, Polipler ve Huzursuz Bağırsak Sendromu: Bağırsakların fonksiyon kaybı yaratmayan doğumsal kusurları, doku çıkarılmadan yapılan veya küçük bölümün çıkarıldığı (segmenter rezeksiyon) eski ameliyatlar, iyi huylu polip/polipler ve huzursuz bağırsak sendromudur (İBS). |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/6 (-) olarak belirlendiğinden adaylığa engel teşkil etmektedir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) kaydı yer aldığından muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) kaydı yer aldığından yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
45-A/7 |
Karaciğerin Doğuştan Lob Anomalileri: Karaciğer loblarında doğuştan var olan, ancak karaciğer fonksiyonlarını ve laboratuvar kan değerlerini etkilemeyen yapısal şekil farklılıklarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D olumsuz fıkralar listesinde yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir ve adaylığa engel oluşturmaz. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde kısıtlanmadığından Açıklama (1) gereğince (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez. |
| TSK SYY Madde
45-A/8 |
Safra Kesesi ve Yolları Anomalileri, Taşları, Polipler ve Kolesistektomi Geçmişi: Safra kesesi/yolları anomalileri, taşları, bilier diskinezi, kolesistektomi (açık/kapalı), sfinkterotomi ve tip 2 safra yolu kistleridir. Safra kesesinde boyutu 10 mm’den küçük ve sayısı en fazla iki olan polipler sağlam kabul edilir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/8 (-) kaydı taşımakla birlikte; boyutu <10 mm ve sayısı ≤2 olan safra kesesi polipleri Yönetmelik özel hükmü gereğince sağlam kabul edilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) ve (2) numaralı sütunlarında (-) olarak işaretlenmiş olmakla birlikte; boyutu <10 mm ve sayısı en fazla 2 olan safra kesesi polipleri Yönetmelik uyarınca muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları için sağlam kabul edilir. |
| TSK SYY Madde
45-A/9 |
Geçirilmiş Karın Ameliyatları, Karın Yaralanmaları ve Organ Onarım Ameliyatları: Cerrahi laparotomi geçmişi, karın/kasık/perine yaralanmaları ve ameliyatları, karaciğer, pankreas veya dalak rüptürü sonrası dikiş/onarımlar (splenorafi vb.) ile iz bırakmadan iyileşmiş karın içi apse ameliyatlarıdır. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/9 (-) olarak düzenlendiğinden adaylığa engel teşkil eder. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
45-A/10 |
Gilbert Sendromu ve Hafif Bilirubin Yükseklikleri (Hiperbilirubinemi): Diğer karaciğer test ve USG’si normal olmak kaydıyla, kan bilirubin düzeyinin normal üst sınır ile en fazla 3 mg/dl (dahil) arasında olmasıdır. Şikayetsiz ve bilirubin değeri en fazla 2 mg/dl (dahil) olan adaylar doğrudan sağlam kabul edilir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D olumsuz fıkralar arasında yer almadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; Gilbert Sendromu adaylığa engel oluşturmaz. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinde olumsuz kısıtlama bulunmadığından Açıklama (1) uyarınca (+) kabul edilir; muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları bakımından adaylığa engel teşkil etmez (bilirubin değeri ≤2 mg/dl olan adaylar Yönetmelik uyarınca doğrudan sağlam kabul edilir). |
| TSK SYY Madde
45-A/11 |
Hafif Karaciğer Yağlanması (Hepatosteatoz) ve Enzim Yükseklikleri: Karaciğer yağlanmasına bağlı veya nedensiz, AST ve ALT enzimlerinin normal üst sınırının en fazla iki katına kadar (dahil) yüksek olması ya da karaciğer biyopsisinde minimal reaktif değişiklik saptanması durumudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/11 (-) olarak düzenlendiğinden adaylığa engel teşkil eder. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
| TSK SYY Madde
45-A/12 |
Karaciğer ve Dalak Kistleri, İyi Huylu Tümörleri, Kalsifikasyonlar ve Organ Büyümeleri: Karaciğer/dalak hemanjiomları, iyi huylu tümörleri, basit kistleri, kalsifikasyonlar, hepatomegali, splenomegali (kaburgayı aşmayan) ve mezenter kisti ameliyatlarıdır. Boyutu ≤1 cm hemanjiom/kist ile kaburgayı ve 135 mm’yi geçmeyen dalak büyümeleri sağlam kabul edilir. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/12 (-) işaretli olmakla birlikte; boyutu ≤1 cm olan karaciğer/dalak hemanjiom ve kistleri ile ≤135 mm dalak büyümeleri Yönetmelik gereği sağlam kabul edilir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) ve (2) numaralı sütunlarında (-) olarak işaretlenmiş olmakla birlikte; boyutu ≤1 cm olan hemanjiom ve basit kistler ile kaburga sınırını ve 135 mm’yi geçmeyen dalak büyümeleri Yönetmelik uyarınca muharip sınıf subay ve astsubay adayları ile yardımcı sınıf subay ve astsubay adayları için sağlam kabul edilir. |
| TSK SYY Madde
45-A/13 |
İyileşmiş Sindirim Sistemi ve Karın Zarı Tüberkülozu (Veremi): Geçmişte geçirilmiş ancak uygulanan tıbbi ilaç tedavisi ile tamamen iyileşmiş, kişide kalıcı bir hasar veya sindirim bozukluğu bırakmamış karın zarı tüberkülozu (tüberküloz peritonit) veya mide-bağırsak tüberkülozudur. |
Uzman erbaş adayları: EK-D Madde 45 A/13 (-) olarak düzenlendiğinden uzman erbaş adayı olmaya engeldir. Dış Kaynak Subay ve astsubay adayları: EK-D çizelgesinin (1) numaralı sütununda (-) olarak işaretlendiğinden muharip sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder; (2) numaralı sütununda da (-) olarak işaretlendiğinden yardımcı sınıf subay ve astsubay adaylığına engel teşkil eder. (Bu karar kesin değildir; hatalı veya sınırda değerlendirmelerde iptal davası yoluyla karar bozulabilmektedir.)
|
Tabloda bir hastalığın uzman erbaş, subay veya astsubay adaylığına engel olarak belirtilmesi, bu tanıya dayanılarak düzenlenen her olumsuz sağlık kurulu raporunun hatasız olduğu anlamına gelmez. Tanının doğruluğu, hastalığın derecesi, tetkik ve muayene bulguları, uygulanan madde ve hastalık dilimi ile adayın statüsüne ilişkin şartlar ve istisnalar birlikte değerlendirilmelidir. Bu nedenle olumsuz raporun, kişinin somut sağlık durumunu doğru yansıtıp yansıtmadığı ve ilgili mevzuata uygun düzenlenip düzenlenmediği her aday bakımından ayrıca incelenmelidir.
Bu tablo yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup kesin sağlık kararı veya hukuki bağlayıcılık taşımaz. Adayların nihai sağlık durumları; muayene tarihinde yürürlükte bulunan güncel TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği hükümleri, EK-D çizelgesi, aday statüsü, branş kısıtlamaları ve yetkili hastanelerce düzenlenen somut sağlık kurulu raporu bulgularına göre belirlenmektedir.
Sağlık Nedeniyle Elenme ve Hukuki Süreç: Uzman erbaş adayı, subay adayı veya astsubay adayının sağlık muayenesinde elenmesi halinde; yalnızca raporda gösterilen tanı kodu değil, tetkik sonuçları, klinik ölçümler, hastalığın seyri, EK-D kısıtlamaları ve işlem tarihindeki mevzuat bütüncül olarak incelenmelidir. Adayların tebliğ edilen olumsuz sağlık kurulu raporlarına karşı yasal süresi içinde itiraz ederek hakem hastaneye sevk edilme veya elenme işlemine karşı idare mahkemelerinde iptal davası açma hakları bulunmaktadır.
Meslek Gruplarına Göre Dahiliye Şartları ve Değerlendirme
Uzman Erbaş ve Sözleşmeli Er/Erbaş Adayları (Madde 23)
Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin Madde 23 hükmüne göre adaylarda hepatit B, hepatit C, HIV, yaygın sekelli iyileşmiş veya aktif tüberküloz ile kronikleşebilecek ya da zamanla artabilecek nitelikte herhangi bir hastalık bulunmamalıdır. Bu geniş ifade, dahiliye kapsamındaki pek çok kronik hastalığı kapsar. Hastalıklar Listesi’nin A diliminde (+) işareti olanlar kabul edilir; A diliminde (-) ve (x) olanlar ile B ve D diliminde olanlar elenilir.
Muvazzaf/Sözleşmeli Subay ve Astsubay Adayları (Madde 71)
Subay ve astsubay adaylarında da aynı şekilde hepatit B, hepatit C, HIV ve kronikleşebilecek herhangi bir hastalık bulunmaması şartı aranır. Ayrıca muharip sınıf adaylarında tam sağlam olma şartı daha sıkı uygulanır.
Dahiliye Nedeniyle “Uzman Erbaş Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Uzman erbaş adayı olarak dahiliye muayenesinde elendiyseniz, elenme kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açmanız gerekmektedir. Dahiliye davalarında özellikle laboratuvar tetkiklerinin yeniden yapılması kritik öneme sahiptir. Kan değerleri, hormon seviyeleri, ultrason ve diğer görüntüleme bulguları farklı zaman dilimlerinde ve farklı laboratuvarlarda değişiklik gösterebilir. Bilirkişi heyetinin bir üniversite hastanesinde yaptırdığı kapsamlı tetkikler, sınır değerdeki adaylar için sonucu tamamen değiştirebilir.
Dahiliye Nedeniyle “Sözleşmeli Er Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Sözleşmeli er adayları da uzman erbaş adaylarıyla aynı dahiliye şartlarına tabidir. Özellikle tiroid hormon yüksekliği, sınırda tansiyon değerleri, hafif anemi veya basit böbrek kisti gibi sınır durumlardan elenme kararı aldıysanız, iptal davası açarak bilirkişi heyetinden kapsamlı tetkik yaptırmanız mümkündür.
Dahiliye Nedeniyle “Subay/Astsubay Olamaz” Raporuna İtiraz ve İptal Davası
Subay ve astsubay adaylarında dahiliye şartları daha sıkıdır. Özellikle kalp kapak hastalıkları (biküspit aort kapak gibi konjenital durumlar), EKG anormallikleri ve metabolizma bozuklukları konusunda detaylı değerlendirme yapılır. İptal davasında bilirkişi heyetinin ekokardiyografi, Holter monitörizasyonu, efor testi ve detaylı laboratuvar tetkikleri ile yaptığı değerlendirme belirleyici olur.

Uzman Erbaş, Jandarma, Subay/Astsubay ve Sözleşmeli Er Dahiliye Elenme – Adayların Lehine Sonuçlanan Emsal Kararlar
1. Tiroid Nodülü (Guatr) – Uzman Erbaş Adayı
Aday, ultrasonografide tespit edilen 12 mm tiroid nodülü nedeniyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, nodülün ince iğne aspirasyon biyopsisi sonucunun benign (iyi huylu) olduğunu, tiroid fonksiyon testlerinin normal sınırlarda bulunduğunu ve çalışma gücünü bozmadığını belirlemiştir. Madde 41/A kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
2. Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon) – Sözleşmeli Er Adayı
Aday, muayene sırasında kan basıncının 150/95 mmHg ölçülmesi üzerine elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, ambulatuvar kan basıncı monitörizasyonu (24 saatlik holter tansiyon) uygulamış ve adayın ortalama kan basıncının normal sınırlarda olduğunu, muayene anksiyetesine bağlı “beyaz önlük hipertansiyonu” yaşadığını tespit etmiştir. Elenme kararı iptal edilmiştir.
3. Kalp Ritim Bozukluğu (Taşikardi) – Sözleşmeli Er Adayı
Aday, EKG’de sinüs taşikardisi (nabız yüksekliği) tespit edilmesi üzerine elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, 24 saatlik Holter monitörizasyonu ve efor testi uygulamış, adayın sinüs taşikardisinin anksiyeteye bağlı olduğunu ve yapısal kalp hastalığı bulunmadığını belirlemiştir. Elenme kararı iptal edilmiştir.
4. Hepatit B Taşıyıcılığı – Uzman Erbaş Adayı
Aday, HBsAg pozitifliği nedeniyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, adayın düşük viral yüke sahip inaktif taşıyıcı (HBeAg negatif, HBV DNA düşük, karaciğer enzimleri normal) olduğunu ve tedavi gerektirecek aktif hepatit bulunmadığını tespit etmiştir. Ancak yönetmelik hepatit B taşıyıcılığını adaylarda kesin engel saydığından, bu kararda davacı aleyhine sonuç çıkmıştır. Bununla birlikte, HBsAg’nin yanlış pozitif çıktığı veya serokonversiyon (doğal iyileşme) gerçekleştiği durumlarda olumlu sonuç alınan emsal kararlar mevcuttur.
5. Tiroid Hormonu Yüksekliği – Muvazzaf Astsubay Adayı
Aday, kan tahlilinde TSH düşüklüğü ve T4 yüksekliği nedeniyle hipertiroidizm tanısıyla elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, tekrarlanan tetkiklerde tiroid fonksiyon testlerinin normal sınırlara döndüğünü, geçici subklinik hipertiroidizm olduğunu ve tedavi gerekmediğini belirlemiştir. Elenme kararı iptal edilmiştir.
6. Demir Eksikliği Anemisi – Sözleşmeli Er Adayı
Aday, hemoglobin değerinin sınır altında çıkması üzerine anemi tanısıyla elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, demir replasmanı sonrası hemoglobin değerinin normal sınırlara yükseldiğini ve kronik bir hematolojik hastalık bulunmadığını tespit etmiştir. A diliminde değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
7. Obezite (Kilo Fazlalığı) – Uzman Erbaş Adayı
Aday, boya göre standart ağırlık sınırlarının üzerinde olduğu gerekçesiyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, adayın vücut kitle indeksini hesaplamış, boy ölçümünün hatalı yapıldığını ve doğru ölçümle standart ağırlık sınırları dahilinde kaldığını belirlemiştir. Elenme kararı iptal edilmiştir.
8. Böbrek Kisti – Muvazzaf Subay Adayı
Aday, ultrasonografide tespit edilen sol böbrekte 45 mm basit kist nedeniyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, kistin basit (Bosniak tip 1) olduğunu, böbrek fonksiyonlarının normal sınırlarda bulunduğunu ve herhangi bir fonksiyon bozukluğuna yol açmadığını belirlemiştir. A diliminde değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
9. Mitral Kapak Prolapsusu – Uzman Erbaş Adayı
Aday, ekokardiyografide mitral kapak prolapsusu (MVP) saptanması üzerine elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, prolapsusun hemodinamik olarak önemsiz olduğunu, mitral yetmezlik bulunmadığını ve ejeksiyon fraksiyonunun normal olduğunu tespit etmiştir. Madde 25/A/2 kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
10. Safra Kesesi Polipi – Sözleşmeli Er Adayı
Aday, ultrasonografide saptanan 5 mm safra kesesi polibi nedeniyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, polibin küçük boyutlu olduğunu, fonksiyon bozukluğu yapmadığını ve cerrahi endikasyonu bulunmadığını belirlemiştir. Madde 45/A/8 kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
11. Talasemi Taşıyıcılığı (Akdeniz Anemisi Minör) – Muvazzaf Astsubay Adayı
Aday, hemoglobin elektroforezinde talasemi taşıyıcılığı (beta talasemi minör) saptanması üzerine elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, talasemi taşıyıcılığının hastalık değil genetik taşıyıcılık olduğunu, hemoglobin değerinin kabul edilebilir sınırlarda bulunduğunu ve askerlik görevini yapmaya engel olmadığını belirlemiştir. A diliminde değerlendirilmesi gerektiğine hükmederek elenme kararı iptal edilmiştir.
12. Astım – Uzman Erbaş Adayı
Aday, çocukluk döneminde astım tanısı olması gerekçesiyle elenmiştir. İptal davasında bilirkişi heyeti, solunum fonksiyon testi (spirometri) ve metakolin provokasyon testi uygulamış, adayın güncel olarak aktif astım bulunmadığını ve bronş aşırı duyarlılığı saptanmadığını tespit etmiştir. Elenme kararı iptal edilmiştir.
Dahiliye Nedeniyle Olumsuz Sağlık Kurulu Raporuna İtiraz Dilekçesi Örneği
Konu: ……… Komutanlığı sağlık kurulunca dahiliye branşından verilen olumsuz raporuma itiraz
İtiraz Eden: [Ad Soyad – T.C. Kimlik No]
Rapor Tarihi: …/…/2026 Rapor No: ………
Yukarıda bilgileri yer alan sağlık kurulu raporu ile tarafıma dahiliye branşından “[Uzman Erbaş / Sözleşmeli Er / Subay / Astsubay] Olamaz” kararı verilmiştir.
İtiraz gerekçem: Heyet muayenesinde yapılan tetkik ve değerlendirmenin hatalı veya eksik olduğunu, mevcut sağlık durumumun yönetmelikte A dilimi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyorum. Sivil sağlık kuruluşundan aldığım güncel tetkik sonuçlarını ekte sunuyorum.
Gereğini arz ederim. …/…/2026
[Ad Soyad – İmza]
Ekler: 1) Sağlık kurulu raporu sureti, 2) Güncel kan tahlili ve hormon tetkikleri, 3) Ultrason/görüntüleme raporları, 4) Varsa tedavi epikrizleri, 5) Nüfus cüzdanı fotokopisi
Bize Başvururken Hazırlamanız Gereken Belgeler
1. Olumsuz sağlık kurulu raporu (aslı veya sureti)
2. Elenme kararının tebliğ tarihi bilgisi
3. Bir üniversite hastanesi veya tam teşekküllü devlet hastanesinden alınmış güncel detaylı dahiliye tetkikleri (tam kan sayımı, biyokimya, hormon paneli, tiroid fonksiyon testleri, hepatit paneli, EKG, ekokardiyografi, abdominal ultrason, akciğer grafisi, solunum fonksiyon testi – elenme sebebine göre ilgili tetkikler)
4. Varsa kronik hastalık tedavisine ait ilaç raporları ve epikriz belgeleri
5. Daha önce yapılmış ameliyat veya girişimsel işlemlere ait operasyon raporları
6. Nüfus cüzdanı fotokopisi
Dahiliyeden Elenme: İptal Davası Süreci Özet
1. Adım: Olumsuz sağlık kurulu raporunun tebliğ tarihini kaydedin.
2. Adım: İl Sağlık Müdürlüğü’ne yazılı itiraz dilekçesi verin (isteğe bağlı).
3. Adım: 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açın.
4. Adım: Yürütmeyi durdurma talebinde bulunun.
5. Adım: Bilirkişi heyeti tarafından kapsamlı dahiliye tetkikleri yaptırılmasını talep edin.
6. Adım: Bilirkişi raporu doğrultusunda mahkeme kararı verilir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Tiroid nodülüm var ama hormonal değerlerim normal, yine de dahiliyeden elendim. Bu doğru mu?
Tiroid bezinde saptanan 10 mm altındaki basit kolloidal kistler yönetmelikte sağlam kabul edilir. 10 mm üzeri nodüllerde ise biyopsi sonucu ve tiroid fonksiyon testleri belirleyicidir. Biyopsi sonucu benign (iyi huylu) olan ve tiroid fonksiyonları normal sınırlarda bulunan nodüller, çalışma gücünü bozmayan endokrin hastalık olarak A diliminde değerlendirilmelidir. Heyet, nodülün varlığını görerek derece ayrımı yapmadan elenme kararı vermiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti biyopsi ve hormon sonuçlarınızı detaylı değerlendirir.
Tansiyonum muayenede yüksek çıktı ama normalde normal. Beyaz önlük hipertansiyonu olabilir mi?
Evet, bu çok yaygın bir durumdur. Muayene anksiyetesi (stres) nedeniyle tansiyon geçici olarak yükselir ve buna tıpta “beyaz önlük hipertansiyonu” denir. Bu durum gerçek hipertansiyon değildir. İptal davasında bilirkişi heyetinden 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı monitörizasyonu (holter tansiyon) yaptırmanızı talep edebilirsiniz. Bu cihaz gün boyu otomatik olarak tansiyon ölçümü yapar ve gerçek tansiyon profilinizi ortaya koyar. Beyaz önlük hipertansiyonu tespit edilen pek çok adayımızın elenme kararı iptal edilmiştir.
Şeker hastalığım (diyabet) var, uzman erbaş olabilir miyim?
Yönetmelikte oral antidiyabetik veya insülin tedavisi gerektiren diabetes mellitus B diliminde sınıflandırılır ve adaylığa engeldir. Ancak tanı doğruluğu kritik öneme sahiptir. Tek bir açlık kan şekeri ölçümüyle diyabet tanısı konulmuşsa, HbA1c değeri ve oral glukoz tolerans testi (OGTT) ile doğrulama gerekir. Prediyabet (bozulmuş glukoz toleransı) ile diyabet arasında önemli bir fark vardır; prediyabet diyet ile kontrol altındaysa A diliminde değerlendirilebilir. Bilirkişi heyeti, tanınızı standart diyabet tanı kriterlerine göre yeniden değerlendirir.
Hepatit B taşıyıcısıyım ama hiçbir şikayetim yok, karaciğer değerlerim normal. Hiç şansım yok mu?
Yönetmelik, tüm aday meslek gruplarında Hepatit B ve Hepatit C bulunmamasını şart koşar. İnaktif taşıyıcılık bile adaylığa engel teşkil eder. Ancak bazı durumlarda iptal davası açmak yine de anlamlı olabilir. Örneğin; HBsAg testinin yanlış pozitif çıkmış olması (çapraz reaksiyon), serokonversiyon (doğal iyileşme sonucu HBsAg negatifleşmesi) veya antiviral tedavi sonrası fonksiyonel kür sağlanması gibi durumlar değerlendirilebilir. Bilirkişi heyeti, tekrarlanan testlerle gerçek hepatit durumunuzu belirler.
Kalbimde üfürüm duyulmuş, mitral kapak prolapsusu var diye elendim. Bu tehlikeli bir durum mu?
Hemodinamik olarak önemsiz mitral kapak prolapsusu (MVP) yönetmelikte A dilimindedir ve engel değildir. MVP toplumda oldukça yaygındır ve büyük çoğunluğu herhangi bir sorun yaratmaz. Önemli olan mitral yetmezlik eşlik edip etmediği ve ejeksiyon fraksiyonunun normal olup olmadığıdır. Heyet, MVP tespit edip detaylı değerlendirme yapmadan elenme kararı vermiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti ekokardiyografi ile prolapsusu, kapak yetmezliğini ve kalp fonksiyonlarını detaylı olarak değerlendirir.
Kan değerlerimde kansızlık (anemi) çıktı ama demir eksikliğinden. Bu geçici bir durum değil mi?
Demir eksikliği anemisi, tedavi ile düzelen bir durumdur ve yönetmelikte A diliminde değerlendirilebilir. Önemli olan aneminin kronik bir hematolojik hastalığa mı yoksa basit demir eksikliğine mi bağlı olduğudur. İptal davasında bilirkişi heyeti, demir replasmanı sonrası kontrol hemogramı yaparak aneminin düzelip düzelmediğini değerlendirir. Demir tedavisi ile hemoglobin normal sınırlara döndüyse, elenme kararınızın iptal edilmesi kuvvetle muhtemeldir.
Akdeniz anemisi taşıyıcısıyım (talasemi minör), bu elenme sebebi mi?
Talasemi taşıyıcılığı (beta talasemi minör) bir hastalık değil, genetik bir taşıyıcılık durumudur. Hemoglobin değeri kabul edilebilir sınırlarda ve genel sağlık durumu iyi olan taşıyıcılar, yönetmelikte A diliminde değerlendirilir ve adaylığa engel değildir. Heyet, hemoglobin elektroforez sonucunu görerek hastalık gibi değerlendirmiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti, hemoglobin düzeyinizi, MCV/MCH değerlerinizi ve genel sağlık durumunuzu detaylı olarak değerlendirir.
Böbreğimde kist çıktı ultrasonunda, sözleşmeli er olabilir miyim?
Fonksiyon bozukluğu yapmayan basit böbrek kistleri yönetmelikte A dilimindedir ve engel değildir. Hatta güncel yönetmelik değişikliğiyle, klinik belirti vermeyen ve fonksiyon bozukluğu yapmayan basit böbrek kistleri öğrenci adaylarında bile sağlam kabul edilmektedir. Kistin basit (Bosniak tip 1) olduğu, böbrek fonksiyonlarının (kreatinin, GFR) normal sınırlarda bulunduğu durumlarda elenme kararı hatalıdır. İptal davasında bilirkişi heyeti kistin tipini, boyutunu ve böbrek fonksiyonlarını detaylı olarak değerlendirir.
Kilom yüzünden elendim, kilo verip tekrar başvurabilir miyim yoksa dava mı açmalıyım?
Boya göre standart ağırlık sınırları aşımı nedeniyle elenme kararı aldıysanız, öncelikle boy ölçümünün doğruluğunu kontrol etmeniz önemlidir. Boy ölçümündeki 1-2 cm’lik fark bile kilo sınırlarını değiştirir. Eğer boy ölçümü hatalı yapılmışsa, iptal davası açarak bilirkişi heyetinden doğru ölçüm yaptırabilirsiniz. Boy ölçümü doğru ve gerçekten kilo sınırlarını aşıyorsanız, kilo vererek bir sonraki dönem alımına tekrar başvurmanız daha uygun olabilir. Ancak 60 günlük süre geçmeden hukuki danışmanlık almanızı öneririz.
Çocukken astım tanısı aldım ama yıllardır hiçbir şikayetim yok. Astım diye elendim, haksızlık değil mi?
Çocukluk çağı astımının büyük bir kısmı erişkin dönemde kendiliğinden düzelir. Yıllardan beri hiçbir tedavi almıyorsanız ve şikayetiniz yoksa, aktif astımınız olmayabilir. İptal davasında bilirkişi heyetinden solunum fonksiyon testi (spirometri) ve metakolin provokasyon testi yaptırmanızı talep edebilirsiniz. Bu testlerde bronş aşırı duyarlılığı saptanmazsa, güncel aktif astım tanısı koyulamaz ve elenme kararınızın iptal edilmesi mümkündür.
Safra kesemde polip çıktı ama çok küçük, bu elenme sebebi mi?
Fonksiyon bozukluğu yapmayan safra kesesi polipleri yönetmelikte Madde 45/A/8 kapsamında A dilimindedir ve engel değildir. Özellikle 10 mm altındaki polipler genellikle cerrahi endikasyonu olmayan benign oluşumlardır. Heyet, polip saptayıp herhangi bir detay değerlendirmesi yapmadan elenme kararı vermiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti polibin boyutunu, özelliklerini ve fonksiyonel etkisini değerlendirir.
Crohn hastalığım var ama remisyonda, hiçbir şikayetim yok. Uzman erbaş olabilir miyim?
Crohn hastalığı ve ülseratif kolit, yönetmelikte genellikle B diliminde değerlendirilir. Komplikasyonsuz hali B dilimi, komplikasyonlu hali D dilimindedir. Remisyonda olsanız bile, kronikleşme potansiyeli nedeniyle adaylığa engel teşkil eder. Ancak tanı doğruluğu mutlaka sorgulanmalıdır; geçici bir barsak enfeksiyonu veya irritabl barsak sendromu, yanlışlıkla inflamatuvar barsak hastalığı olarak değerlendirilmiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti kolonoskopi ve biyopsi sonuçlarınızı inceleyerek tanının doğruluğunu değerlendirir.
EKG’mde anormallik var diye elendim ama kalp ultrasoundum normal. Dava açsam kazanır mıyım?
EKG’de bazı varyantlar (erken repolarizasyon, inkomplet sağ dal bloğu, sinüs aritmisi vb.) normal varyant olarak kabul edilir ve yapısal kalp hastalığı anlamına gelmez. Eğer ekokardiyografiniz (kalp ultrasonu) normal ise, EKG bulgusunun fonksiyonel bir üfürüm veya normal varyant olma ihtimali yüksektir. İptal davasında bilirkişi heyeti EKG, ekokardiyografi, efor testi ve gerekirse 24 saatlik Holter monitörizasyonu ile detaylı kardiyolojik değerlendirme yapar. Yapısal kalp hastalığı yoksa elenme kararınızın iptal edilmesi kuvvetle muhtemeldir.
Romatizmal hastalık (romatizma) diye elendim ama eklem şikayetim yok. Kan tahlilinde bir değer yüksek çıkmış. Bu engel mi?
Romatizmal hastalıklarda değerlendirme sadece laboratuvar bulgusuna göre değil, klinik tablo ve fonksiyonel duruma göre yapılır. Tek bir yüksek CRP, sedimantasyon veya RF değeri, klinik bulgu yokluğunda kesin tanı konamaz. İptal davasında bilirkişi heyeti, klinik muayene, tekrarlanan laboratuvar tetkikleri ve gerekirse görüntüleme ile gerçek romatolojik hastalık olup olmadığını değerlendirir. Fonksiyon kaybı yapmayan hafif romatizmal hastalık sekelleri A diliminde değerlendirilir.
Dahiliyeden elendim, 60 günlük süreyi kaçırırsam ne olur?
Elenme kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde iptal davası açmanız gerekir. Bu süre hak düşürücü süredir ve kaçırılması halinde dava açma hakkınız düşer. Ancak önce İl Sağlık Müdürlüğü’ne itiraz etmiş ve itiraz sonucu bekleniyorsa, itiraz sonucunun tebliğinden itibaren yeni bir 60 günlük süre başlar. Sürenizin dolup dolmadığından emin değilseniz, vakit kaybetmeden bir avukata danışmanızı kesinlikle tavsiye ederiz.
Biküspit aort kapak tanısı konuldu, doğuştan bir durum. Hiçbir şikayetim yok. Elenme doğru mu?
Biküspit aort kapak, toplumda yaklaşık %1-2 oranında görülen doğuştan bir kapak varyantıdır. Önemli olan kapağın fonksiyonudur; aort yetmezliği veya darlığı yoksa ve kalp fonksiyonları normalse, hemodinamik olarak önemsiz kabul edilebilir. Heyet, biküspit aort tanısını görerek detaylı fonksiyonel değerlendirme yapmadan elenme kararı vermiş olabilir. İptal davasında bilirkişi heyeti ekokardiyografi ile kapak fonksiyonunu, aort çapını ve kalp performansını detaylı değerlendirir. Hemodinamik etkisi olmayan biküspit aort vakalarında olumlu sonuç alınan emsal kararlar mevcuttur.
Dahiliye muayenesinde kan tahlili ve tetkik sonuçları farklı çıkabilir mi? Bilirkişi farklı sonuç bulur mu?
Evet, dahiliye davalarında en sık karşılaşılan durumdur. Laboratuvar sonuçları; kan alım zamanı, açlık/tokluk durumu, stres düzeyi, kullanılan ilaçlar, laboratuvarın kalibrasyon farklılıkları ve numune hazırlama yöntemi gibi pek çok faktörden etkilenir. Tek bir tetkik sonucuyla kesin tanı konulması tıbbi açıdan sorunludur. Bilirkişi heyeti, üniversite hastanesi laboratuvarında tekrarlanan tetkiklerle gerçek durumunuzu ortaya koyar. Pratikte heyet ile bilirkişi değerleri arasında anlamlı fark çıkması oldukça yaygındır.
Dahiliyeden Elendiyseniz Hakkınızı Arayın!
Dahiliye muayenesinde haksız yere elendiğinizi düşünüyorsanız, uzman hukuki destek alarak haklarınızı koruyabilirsiniz. 60 günlük süreyi kaçırmayın.
Hukuki Bilgilendirme: Bu makale, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin güncel haline ve genel hukuki uygulamalara göre bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. Her adayın tıbbi durumu ve dava dosyası kendine özgüdür. Hak kaybına uğramamak için bir avukattan profesyonel destek almanız önerilir. Makaledeki yönetmelik maddeleri 11/11/2016 tarih ve 29885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, 22/9/2017 tarih ve 2017/10844 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile güncellenmiş halini esas almaktadır.

